هنوز چیزی روی دستگاه شما ذخیره نشده است. هر وقت خواستید، از پابرگهٔ سایت به همین صفحه برمی‌گردید و انتخابتان را عوض می‌کنید.

با فعال‌کردن سنجش، به بهبود سایت کمک می‌کنید. این انتخاب اختیاری است و هر زمان می‌توانید آن را در تنظیمات حریم خصوصی تغییر دهید.

حامد ثقفیHamed Saghafi

تورم نقطه به نقطه چیست؟ تفاوت با تورم سالانه و ماهانه به زبان ساده

فهرست مطالب۱۱ بخش
  1. تورم نقطه به نقطه چیست به زبان ساده؟
  2. تورم نقطه به نقطه چطور محاسبه می‌شود؟
  3. فرق تورم نقطه به نقطه با تورم سالانه و تورم ماهانه
  4. تورم سالانه چرا از نقطه به نقطه کمتر است؟
  5. تورم ماهانه را می‌شود در ۱۲ ضرب کرد؟
  6. دوازده تورم ماهانه روی هم، یک تورم نقطه به نقطه
  7. اثر پایه: وقتی تورم نقطه به نقطه پایین می‌آید ولی گرانی ادامه دارد
  8. تورم نقطه به نقطه در ایران: آخرین عددها
  9. چرا تورم اقلام خوراکی این‌قدر بالاتر است؟
  10. تورم نقطه به نقطهٔ خانهٔ خودتان را حساب کنید
  11. کدام نرخ تورم برای تصمیم سرمایه‌گذاری مهم‌تر است؟
  12. سودِ سپرده در برابر تورم نقطه به نقطه
  13. حقوق و اجاره را هم با همین عدد بسنجید
  14. طلا، دلار و دارایی‌های دیگر
  15. نقطه به نقطه به‌عنوانِ چراغِ هشدار
  16. اشتباه‌های رایج دربارهٔ تورم نقطه به نقطه
  17. سوالات متداول
  18. جمع‌بندی
تورم نقطه به نقطه چیست؟ تفاوت با تورم سالانه و ماهانه به زبان ساده

هر ماه در خبرها می‌شنویم: «تورم نقطه به نقطه به فلان درصد رسید.» خیلی‌ها می‌پرسند این یعنی چه و چرا با عددِ دیگری که همان روز اعلام می‌شود فرق دارد. جوابِ کوتاه این است: تورم نقطه به نقطه یعنی قیمتِ سبدِ خریدِ خانوار در یک ماه، چند درصد گران‌تر از همان ماهِ پارسال شده است. مثلاً شهریورِ امسال را با شهریورِ پارسال مقایسه می‌کند.

به زبانِ خانه: اگر شهریورِ پارسال خریدِ یک ماهِ خانه ۱۰ میلیون تومان خرج داشت و همان خرید امروز ۱۹ میلیون تومان شده، تورم نقطه به نقطهٔ شما ۹۰ درصد است. بیایید با هم ببینیم این عدد چطور حساب می‌شود، چه فرقی با تورم سالانه و ماهانه دارد و برای تصمیم‌های مالی‌مان به چه کار می‌آید.

تورم نقطه به نقطه چیست به زبان ساده؟

فرض کنید هر سال روزِ تولدتان قدِ پسرتان را روی چهارچوبِ در خط می‌زنید. امسال خطِ تازه را با خطِ پارسال مقایسه می‌کنید و می‌گویید «یک سال، ۷ سانت». به اینکه وسطِ سال چقدر و کِی قد کشیده کاری ندارید. فقط دو نقطه را با هم می‌سنجید.

تورم نقطه به نقطه هم همین کار را با قیمت‌ها می‌کند. یک «نقطه» این ماه است و «نقطهٔ» دیگر همین ماه در سالِ قبل. به انگلیسی به آن Year-over-Year هم می‌گویند، یعنی «سال به سال». در گزارش‌ها گاهی «تورم نقطه‌ای» هم می‌نویسند؛ منظور همین است.

این مقایسه روی قیمتِ یک جنس نیست. روی یک «سبدِ خرید» است که صدها کالا و خدمت در آن هست: نان، گوشت، اجاره، دارو، کرایهٔ تاکسی و… . عددی که قیمتِ این سبد را نشان می‌دهد اسمش «شاخص قیمت مصرف‌کننده» یا CPI است. اگر با خودِ تورم و این شاخص راحت نیستید، اول مقالهٔ تورم چیست؟ به زبان ساده را بخوانید؛ اینجا فقط روی نقطه به نقطه تمرکز می‌کنیم.

پس تورم نقطه به نقطه جوابِ این پرسش است: «در دوازده ماهِ گذشته، زندگی دقیقاً چقدر گران‌تر شده؟»

تورم نقطه به نقطه چطور محاسبه می‌شود؟

فرمولش یک خط است. شاخصِ این ماه را با شاخصِ همان ماهِ پارسال مقایسه می‌کنیم:

تورم نقطه به نقطه = (شاخصِ این ماه − شاخصِ همان ماهِ پارسال) ÷ شاخصِ همان ماهِ پارسال × ۱۰۰

بیایید با عددِ واقعی حساب کنیم. مرکز آمار ایران شاخص قیمت مصرف‌کنندهٔ کلِ کشور را برای شهریور ۱۴۰۵ حدودِ ۷۳۰ اعلام کرد و تورم نقطه به نقطه را ۸۹٫۸ درصد. از همین دو عدد می‌شود فهمید شاخصِ شهریور ۱۴۰۴ حدودِ ۳۸۵ بوده است. قدم‌به‌قدم:

  1. دو عدد را پیدا کنید: شاخصِ شهریور ۱۴۰۵ حدودِ ۷۳۰ و شاخصِ شهریور ۱۴۰۴ حدودِ ۳۸۵.
  2. تفاوت را حساب کنید: ۷۳۰ منهای ۳۸۵ می‌شود ۳۴۵.
  3. تقسیم بر عددِ پارسال کنید: ۳۴۵ تقسیم بر ۳۸۵ حدودِ ۰٫۸۹۸ می‌شود.
  4. در صد ضرب کنید: حدودِ ۸۹٫۸ درصد.

این یعنی چه؟ یعنی سبدی که شهریورِ پارسال ۱۰۰ هزار تومان خرج داشت، شهریورِ امسال حدودِ ۱۹۰ هزار تومان خرج دارد. تقریباً دو برابر. آیا حقوقِ بیشترِ ما در همین یک سال دو برابر شد؟ نه.

«سال پایه» هم در این حساب مهم نیست. سال پایه یعنی سالی که شاخصِ آن را ۱۰۰ گذاشته‌اند تا بقیهٔ سال‌ها را با آن بسنجند. چون ما دو عدد از یک سری را با هم تقسیم می‌کنیم، سال پایه هر سالی باشد، درصدِ نهایی همان می‌شود.

پس برای حسابِ نقطه به نقطه فقط دو عدد لازم دارید: شاخصِ این ماه و شاخصِ همین ماه در سالِ قبل.

فرق تورم نقطه به نقطه با تورم سالانه و تورم ماهانه

هر ماه سه نرخِ تورم با هم اعلام می‌شود و همین گیج‌کننده است. هر سه از همان شاخص می‌آیند؛ فقط «با چه زمانی مقایسه کنیم» فرق دارد. این جدول فرقشان را کنارِ هم نشان می‌دهد:

سه نرخِ تورمی که هر ماه اعلام می‌شود (عددها: گزارشِ مرکز آمار برای شهریور ۱۴۰۵)
نوعِ نرخچه چیزی را مقایسه می‌کند؟شهریور ۱۴۰۵به چه کار می‌آید؟
تورم ماهانهاین ماه با ماهِ قبل۴٫۲٪سرعتِ همین حالای گرانی
تورم نقطه به نقطهاین ماه با همان ماهِ پارسال۸۹٫۸٪گرانیِ دقیقِ دوازده ماهِ اخیر
تورم سالانه (میانگینِ دوازده‌ماهه)میانگینِ ۱۲ ماهِ اخیر با میانگینِ ۱۲ ماهِ قبل از آن۷۳٫۶٪تصویرِ آرام و بلندمدت؛ مبنای بودجه و قراردادها

می‌بینید که در یک ماه سه عددِ کاملاً متفاوت داریم و هر سه درست‌اند. اگر کسی فقط بگوید «تورم ۷۴ درصد است» و دیگری بگوید «۹۰ درصد است»، ممکن است هیچ‌کدام دروغ نگفته باشند.

تورم سالانه چرا از نقطه به نقطه کمتر است؟

تورم سالانه، که به آن «تورم دوازده‌ماهه» یا «میانگینِ دوازده‌ماهه» هم می‌گویند، مثلِ معدلِ کلِ سال است. نقطه به نقطه مثلِ نمرهٔ امتحانِ آخر. اگر دانش‌آموز اولِ سال نمره‌های پایین گرفته و آخرِ سال نمره‌هایش بالا رفته، نمرهٔ آخرش از معدلش بیشتر است.

قیمت‌ها هم همین‌طورند. وقتی گرانی دارد تندتر می‌شود، نقطه به نقطه بالاتر از سالانه می‌ایستد؛ چون سالانه ماه‌های آرام‌ترِ گذشته را هم در میانگینش دارد. در شهریور ۱۴۰۵ نقطه به نقطه حدودِ ۱۶ واحد بالاتر از سالانه بود. این یعنی گرانی در ماه‌های اخیر تندتر از میانگینِ سال بوده است.

تورم ماهانه را می‌شود در ۱۲ ضرب کرد؟

نه. این رایج‌ترین اشتباه است. تورم ماهانهٔ شهریور ۴٫۲ درصد بود. اگر این سرعت یک سالِ کامل ادامه پیدا کند، نتیجه حدودِ ۶۴ درصد است، نه ۵۰ درصد. دلیلش در بخشِ بعد روشن می‌شود.

پس دفعهٔ بعد که عددِ تورم را شنیدید، اول بپرسید: کدام نوع؟ ماهانه، نقطه به نقطه یا سالانه؟

دوازده تورم ماهانه روی هم، یک تورم نقطه به نقطه

تورم نقطه به نقطه از جمعِ سادهٔ دوازده تورم ماهانه به دست نمی‌آید؛ از «ضربِ» آن‌ها به دست می‌آید. چون گرانیِ هر ماه روی قیمتِ گران‌شدهٔ ماهِ قبل می‌نشیند. اسمش «اثر مرکب» است؛ یعنی گرانی روی گرانی، مثلِ سودِ روی سود در قلک.

یک مثالِ فرضی: فرض کنیم قیمت‌ها دوازده ماه پشتِ سرِ هم، هر ماه ۵ درصد بالا بروند.

  • اگر ساده جمع کنیم: ۱۲ ضرب در ۵ می‌شود ۶۰ درصد.
  • ولی واقعاً: سبدِ ۱۰۰ هزار تومانی ماهِ اول ۱۰۵ می‌شود، ماهِ دوم حدودِ ۱۱۰، و همین‌طور تا ماهِ دوازدهم که به حدودِ ۱۸۰ هزار تومان می‌رسد.
  • یعنی تورم نقطه به نقطه حدودِ ۸۰ درصد است، نه ۶۰ درصد.
نمودار ستونیِ فرضی: دوازده ماه گرانیِ ماهانهٔ ۵ درصدی، سبدِ ۱۰۰ هزار تومانی را به حدودِ ۱۸۰ می‌رساند نه ۱۶۰
اثر مرکب: دوازده تورم ماهانهٔ ۵ درصدی روی هم حدودِ ۸۰ درصد تورم نقطه به نقطه می‌سازد، نه ۶۰ درصد (مثالِ فرضی).

۲۰ واحد فرق کم نیست. اگر کسی بر اساسِ جمعِ ساده بودجهٔ خانه را ببندد، آخرِ سال کم می‌آورد. پس هر وقت تورم ماهانه را دیدید، به‌جای ضرب در ۱۲، آن را دوازده بار روی خودش ضرب کنید؛ یا ساده‌تر، بدانید که عددِ واقعی از ضرب در ۱۲ بیشتر است.

اثر پایه: وقتی تورم نقطه به نقطه پایین می‌آید ولی گرانی ادامه دارد

نقطه به نقطه یک ضعفِ مهم دارد: به اتفاقِ همان ماهِ پارسال خیلی حساس است. اقتصاددان‌ها به این «اثر پایه» می‌گویند. یعنی عددِ امسال فقط به امسال بستگی ندارد؛ به اینکه پارسال در همین ماه چه شد هم بستگی دارد.

یک مثالِ فرضی بزنیم. فرض کنید پارسال در فروردین یک‌دفعه قیمت‌ها ۱۰ درصد بالا رفت و بقیهٔ ماه‌ها ماهی ۳ درصد. امسال همهٔ ماه‌ها، حتی فروردین، ماهی ۳ درصد بالا رفته است.

  1. تورم نقطه به نقطهٔ اسفندِ امسال، که آن فروردینِ پُرگرانی هنوز در دوازده ماهِ اخیرش است: حدودِ ۵۲ درصد.
  2. یک ماه بعد، فروردینِ تازه از راه می‌رسد و آن جهشِ ۱۰ درصدی از دوازده ماهِ اخیر بیرون می‌رود: نقطه به نقطه به حدودِ ۴۳ درصد پایین می‌آید.

یعنی نقطه به نقطه در یک ماه حدودِ ۹ واحد پایین آمد. ولی آیا چیزی ارزان شد؟ نه. قیمت‌ها همان ماه هم ۳ درصد بالا رفتند. فقط یک ماهِ بد از دیدِ این عدد بیرون رفته است.

برعکسش هم پیش می‌آید. اگر پارسال در یک ماه قیمت‌ها آرام بوده‌اند، امسال در همان ماه نقطه به نقطه می‌تواند تند بالا برود، حتی اگر گرانیِ امسال عجیب نباشد. پس وقتی خبری نوشت «تورم نقطه‌ای کاهش یافت»، پیش از خوشحالی به تورم ماهانهٔ همان ماه هم نگاه کنید.

تورم نقطه به نقطه در ایران: آخرین عددها

در ایران دو نهاد تورم را اعلام می‌کنند: مرکز آمار ایران و بانک مرکزی. هر دو شاخص قیمت مصرف‌کننده می‌سازند، ولی سبد، نمونه و روشِ آمارگیری‌شان یکی نیست. برای همین عددهایشان کمی فرق دارد.

طبقِ گزارشی که مرکز آمار ایران اوایلِ مهر ۱۴۰۵ منتشر کرد، در شهریور ۱۴۰۵:

  • تورم نقطه به نقطهٔ کلِ کشور ۸۹٫۸ درصد بود (در مرداد حدودِ ۸۹ درصد)؛
  • تورم نقطه به نقطهٔ گروهِ خوراکی‌ها، آشامیدنی‌ها و دخانیات ۱۲۱٫۸ درصد بود؛ یعنی سفرهٔ غذا در یک سال بیش از دو برابر گران شد؛
  • تورم نقطه به نقطه در روستاها حدودِ ۱۰۹ درصد و در شهرها حدودِ ۸۶٫۵ درصد بود؛
  • تورم سالانه ۷۳٫۶ درصد و تورم ماهانه ۴٫۲ درصد بود.

بانک مرکزی برای همان ماه تورم نقطه به نقطه را ۸۳٫۸ درصد اعلام کرد و گفت پس از ۱۵ ماه بالا رفتن، کمی پایین آمده است. این عددها هر ماه تازه می‌شوند؛ پیش از هر تصمیم، آخرین گزارشِ رسمی را ببینید.

چرا تورم اقلام خوراکی این‌قدر بالاتر است؟

عددِ کل، میانگینِ همهٔ سبد است: از خوراکی و اجاره تا لباس و تفریح. در یک سالِ اخیر خوراکی‌ها خیلی تندتر از بقیه گران شده‌اند. خانواده‌ای که بیشترِ درآمدش خرجِ غذا می‌شود، مثلِ بیشترِ بازنشسته‌ها و خانواده‌های کم‌درآمد، گرانیِ بیشتری از عددِ کل حس می‌کند.

پس اگر حس می‌کنید زندگی‌تان بیشتر از ۹۰ درصد گران شده، احتمالاً اشتباه نمی‌کنید. عددِ رسمی تورمِ «خانوارِ میانگین» است، نه تورمِ خانهٔ شما.

تورم نقطه به نقطهٔ خانهٔ خودتان را حساب کنید

لازم نیست منتظرِ عددِ رسمی بمانید. می‌توانید تورم نقطه به نقطهٔ خانواده‌تان را خودتان حساب کنید:

  1. خرج‌های اصلیِ یک ماه را بنویسید: اجاره یا قسط، خوراکی، دارو و درمان، رفت‌وآمد، قبض‌ها.
  2. همین فهرست را برای همان ماه در سالِ قبل پیدا کنید؛ از پیامکِ بانک، رسیدِ فروشگاه یا دفترِ خرج.
  3. جمعِ امسال را منهای جمعِ پارسال کنید، بر جمعِ پارسال تقسیم کنید و در صد ضرب کنید.

مثال: اگر شهریورِ پارسال خرجِ ماهانهٔ خانه ۲۰ میلیون تومان بوده و امسال ۳۶ میلیون، تورمِ شما ۸۰ درصد است. چیزهایی را که فقط یک بار خریده‌اید، مثلِ یخچال یا جهیزیه، از این حساب کنار بگذارید تا عدد قاطی نشود.

کدام نرخ تورم برای تصمیم سرمایه‌گذاری مهم‌تر است؟

جوابِ صادقانه این است که هر کدام به یک کار می‌آید. ولی برای سنجیدنِ اینکه «پولم در یک سالِ گذشته عقب ماند یا جلو افتاد؟»، تورم نقطه به نقطه دقیق‌ترین معیار است. چون دقیقاً همان دوازده ماهی را می‌سنجد که پولِ شما در آن بوده است.

سودِ سپرده در برابر تورم نقطه به نقطه

بیایید یک حسابِ واقعی بکنیم. سقفِ سودِ سپردهٔ یک‌ساله، طبقِ آخرین گزارش‌ها، حدودِ ۲۰٫۵ درصد است. فرض کنید شهریور ۱۴۰۴ صد میلیون تومان در بانک گذاشته‌اید:

  1. شهریور ۱۴۰۵ پولتان با سود حدودِ ۱۲۰ میلیون تومان شده است.
  2. ولی سبدی که پارسال ۱۰۰ میلیون می‌ارزید، با تورم نقطه به نقطهٔ ۸۹٫۸ درصد، امروز حدودِ ۱۹۰ میلیون تومان است.
  3. ۱۲۰ تقسیم بر ۱۹۰ می‌شود حدودِ ۰٫۶۳. یعنی قدرتِ خریدِ شما حدودِ ۳۷ درصد کم شده است.

به این «بازده واقعی» می‌گویند؛ یعنی سودی که بعد از کم کردنِ اثرِ تورم برایتان می‌ماند. فرمولِ دقیقش این است: (۱ + سود) ÷ (۱ + تورم) − ۱. سودِ ماهانهٔ سپرده‌تان را می‌توانید با ماشین‌حساب سود بانکی درآورید و بعد با همین فرمول بسنجید. رابطهٔ سود و تورم را هم در مقالهٔ نرخ بهره چیست؟ مفصل باز کرده‌ام.

حقوق و اجاره را هم با همین عدد بسنجید

اگر حقوقتان امسال ۴۵ درصد بیشتر شده (این فقط مثال است)، با تورم نقطه به نقطهٔ حدودِ ۹۰ درصد، قدرتِ خریدتان حدودِ ۲۴ درصد کم شده است. همین حساب برای اجاره‌بها هم کار می‌کند: موقعِ تمدیدِ قرارداد، افزایشِ اجاره را کنارِ تورم نقطه به نقطه بگذارید تا بفهمید چقدر منصفانه است.

طلا، دلار و دارایی‌های دیگر

برای هر دارایی، قیمتِ امروز را با قیمتِ همین روزِ پارسال مقایسه کنید و درصدِ رشدش را کنارِ تورم نقطه به نقطه بگذارید. اگر کمتر است، آن دارایی در یک سالِ اخیر از تورم عقب مانده. قیمتِ روزِ طلا و دلار را در صفحه‌های قیمتِ زنده ببینید.

یک هشدار: گذشته تضمینِ آینده نیست. دارایی‌ای که پارسال از تورم جلو زده، ممکن است امسال عقب بماند. من همیشه گفته‌ام که پول همه جای دنیا چاپ می‌شود و آب می‌رود، ولی از طلا نمی‌شود چاپ کرد. برای همین طلا در بلندمدت یکی از سپرهای قدیمیِ مردم در برابر تورم بوده است. اگر می‌خواهید بدانید چطور و با چه حسابی طلا بخرید، در دورهٔ صفر تا صد سرمایه‌گذاری در طلا قدم‌به‌قدم توضیح داده‌ام. برای راه‌های دیگرِ حفظِ ارزشِ پول هم مقالهٔ پولم را کجا سرمایه‌گذاری کنم؟ را ببینید.

نقطه به نقطه به‌عنوانِ چراغِ هشدار

یک کاربردِ دیگر هم دارد. چون نقطه به نقطه زودتر از سالانه تغییرِ جهت می‌دهد، مثلِ چراغِ جلوی ماشین است. وقتی چند ماه پشتِ سرِ هم بالا می‌رود و از سالانه بالاتر می‌ایستد، معمولاً یعنی تورم سالانه هم در ماه‌های بعد بالا خواهد رفت. وقتی چند ماه پایین می‌آید و زیرِ سالانه می‌رود، معمولاً یعنی گرانی دارد کُند می‌شود.

این روند روی نرخِ سود، قیمتِ دلار و حتی سودِ شرکت‌های بورسی اثر دارد. اینکه تورم چطور به سودِ شرکت‌ها می‌رسد را در مقالهٔ کشش قیمت و اثرِ تورم بر سود سهم نوشته‌ام. پس نقطه به نقطه را یک ماه نبینید؛ روندِ چند ماهه‌اش را ببینید.

اشتباه‌های رایج دربارهٔ تورم نقطه به نقطه

این‌ها را خیلی زیاد می‌بینم؛ پیش از هر نتیجه‌گیری از روی این عدد، این فهرست را مرور کنید:

  • قاطی کردنِ نقطه به نقطه و سالانه. اولی گرانیِ دوازده ماهِ اخیر است، دومی میانگینِ یک سال. هر کدام را با هم‌جنسِ خودش مقایسه کنید.
  • ضربِ تورم ماهانه در ۱۲. اثرِ مرکب را فراموش نکنید؛ عددِ واقعی بیشتر است.
  • «کاهشِ تورم» یعنی ارزانی؟ نه. وقتی نقطه به نقطه از ۹۰ به ۸۰ درصد می‌رسد، قیمت‌ها هنوز در یک سال ۸۰ درصد بالا رفته‌اند؛ فقط سرعتِ گرانی کمی کم شده است.
  • فراموش کردنِ اثر پایه. یک ماهِ خیلی بد یا خیلی آرام در پارسال، عددِ امسال را جابه‌جا می‌کند.
  • مقایسهٔ عددِ دو نهاد. عددِ بانک مرکزی را با عددِ مرکز آمار در یک ماهِ دیگر مقایسه نکنید؛ از یک منبع بمانید.
  • یکی دانستنِ تورمِ رسمی و تورمِ خانهٔ خودتان. سبدِ هر خانواده فرق دارد؛ تورمِ خودتان را هم حساب کنید.

پس این عدد ابزارِ خوبی است، به شرطی که بدانیم دقیقاً چه چیزی را می‌سنجد و چه چیزی را نمی‌سنجد.

سوالات متداول

تورم نقطه به نقطه چیست؟

تورم نقطه به نقطه درصدِ تغییرِ شاخص قیمت مصرف‌کننده در یک ماه نسبت به همان ماهِ سالِ قبل است. مثلاً شهریورِ امسال را با شهریورِ پارسال مقایسه می‌کند و نشان می‌دهد سبدِ خریدِ خانوار در دوازده ماهِ اخیر چند درصد گران‌تر شده است.

فرق تورم نقطه به نقطه و تورم سالانه چیست؟

نقطه به نقطه فقط دو ماه را با هم مقایسه می‌کند: این ماه و همان ماهِ پارسال. تورم سالانه میانگینِ دوازده ماهِ اخیر را با میانگینِ دوازده ماهِ قبل از آن می‌سنجد. برای همین سالانه آرام‌تر تغییر می‌کند و نقطه به نقطه زودتر شتابِ گرانی را نشان می‌دهد.

تورم نقطه به نقطه چطور محاسبه می‌شود؟

شاخصِ این ماه را منهای شاخصِ همان ماهِ پارسال کنید، حاصل را بر شاخصِ پارسال تقسیم کنید و در صد ضرب کنید. مثلاً اگر شاخص از ۳۸۵ به ۷۳۰ رسیده باشد، تورم نقطه به نقطه حدودِ ۸۹٫۸ درصد است.

کدام نرخ تورم برای تصمیم سرمایه‌گذاری مهم‌تر است؟

برای سنجیدنِ اینکه پولتان در یک سالِ گذشته از تورم عقب ماند یا جلو افتاد، نقطه به نقطه دقیق‌تر است. برای دیدنِ روندِ بلندمدت و برنامهٔ چندساله، تورم سالانه آرام‌تر و قابل‌اعتمادتر است. بهتر است هر دو را با هم ببینید.

چرا تورم نقطه به نقطه از تورم سالانه بیشتر است؟

وقتی گرانی در ماه‌های اخیر تندتر شده باشد، نقطه به نقطه بالاتر می‌رود؛ چون تورم سالانه ماه‌های آرام‌ترِ گذشته را هم در میانگینش دارد. اگر نقطه به نقطه زیرِ سالانه بیاید، معمولاً یعنی گرانی دارد کُند می‌شود.

آیا کاهش تورم نقطه به نقطه یعنی ارزان شدن قیمت‌ها؟

نه. کاهشِ نقطه به نقطه یعنی سرعتِ گرانی کمتر شده، نه اینکه قیمت‌ها پایین آمده باشند. گاهی هم فقط به خاطرِ اثر پایه است؛ یعنی یک ماهِ پرگرانیِ پارسال از دوازده ماهِ اخیر بیرون رفته است.

آخرین تورم نقطه به نقطه ایران چقدر است؟

طبقِ گزارشِ مرکز آمار ایران، تورم نقطه به نقطهٔ شهریور ۱۴۰۵ برابرِ ۸۹٫۸ درصد و تورم سالانه ۷۳٫۶ درصد بود. بانک مرکزی نقطه به نقطهٔ همان ماه را ۸۳٫۸ درصد اعلام کرد. این عددها هر ماه تازه می‌شوند.

چرا عدد تورم بانک مرکزی و مرکز آمار فرق دارد؟

هر دو نهاد شاخص قیمت مصرف‌کننده می‌سازند، ولی سبدِ کالا، وزنِ اقلام، نمونهٔ آمارگیری و پوششِ شهر و روستا در آن‌ها یکسان نیست. برای همین عددهایشان کمی فرق دارد. برای مقایسهٔ ماه‌به‌ماه همیشه از یک منبع استفاده کنید.

جمع‌بندی

تورم نقطه به نقطه ساده‌ترین جواب به این پرسش است: «زندگی در یک سالِ اخیر چقدر گران‌تر شده؟» این ماه را با همان ماهِ پارسال مقایسه می‌کند، زودتر از تورم سالانه تغییرِ روند را نشان می‌دهد و برای سنجیدنِ سودِ سپرده، حقوق و دارایی‌هایتان بهترین خط‌کش است.

ولی دو چیز را فراموش نکنید: اثر پایه می‌تواند عدد را بی‌دلیل بالا و پایین ببرد، و تورمِ خانهٔ شما با عددِ رسمی یکی نیست. پس دفعهٔ بعد که خبرِ تورم را شنیدید، سه چیز بپرسید: کدام نوع؟ کدام نهاد؟ و تورم ماهانهٔ همین ماه چند بوده؟ تصمیمِ نهایی با خودتان است، ولی با این سه عدد، دیگر چشم‌بسته تصمیم نمی‌گیرید.

ادامهٔ خواندن

بعدش چه بخوانم؟

دیدگاه‌ها

    اپلیکیشن حامد ثقفی · رایگان

    همهٔ دارایی‌هایتان، در یک نگاهبه‌زودی

    طلا، سکه، ارز، سهم، ملک و خودرو را در سبد دارایی ثبت کنید و ارزش امروز، سود و زیان و دارایی خالص را به تومان یا دلار ببینید. مبلغ‌ها با یک لمس پنهان می‌شوند.

    اپ رایگان را نصب کنید: