هنوز چیزی روی دستگاه شما ذخیره نشده است. هر وقت خواستید، از پابرگهٔ سایت به همین صفحه برمی‌گردید و انتخابتان را عوض می‌کنید.

با فعال‌کردن سنجش، به بهبود سایت کمک می‌کنید. این انتخاب اختیاری است و هر زمان می‌توانید آن را در تنظیمات حریم خصوصی تغییر دهید.

حامد ثقفیHamed Saghafi

سایت TSETMC چیست؟ آموزش کامل دیدن قیمت سهام، تابلو و ورود حقیقی و حقوقی

فهرست مطالب۱۴ بخش
  1. سایت TSETMC (tmctse) چیست و مالِ کیست؟
  2. شرکت مدیریت فناوری بورس تهران دقیقاً چه کار می‌کند؟
  3. TSETMC با سایت بورس تهران، فرابورس و کدال چه فرقی دارد؟
  4. پیش از باز کردنِ سایت، این سه نکته را بدانید
  5. صفحهٔ اول: بازار «در یک نگاه»
  6. چطور در TSETMC قیمت سهم را ببینیم؟
  7. تابلوی نماد: هر عدد یعنی چه؟
  8. قیمت پایانی و آخرین معامله: کدام را باور کنیم؟
  9. حجم مبنا یعنی چه؟
  10. دامنهٔ نوسان و قیمت مجاز
  11. جدولِ سفارش‌ها و صف خرید: عرضه و تقاضا را ببینید
  12. ورود حقیقی و حقوقی را کجا ببینیم؟
  13. قدرت خریدار حقیقی را خودمان حساب کنیم
  14. چرا این عدد را نباید کورکورانه باور کرد؟
  15. سابقهٔ معاملات، سهامداران و پیام ناظر
  16. دیده‌بان بازار و فیلتر: پیدا کردنِ سهم میانِ صدها نماد
  17. نقشهٔ بازار و بخش‌های دیگر
  18. پنج اشتباهِ رایج در کار با سایت TSETMC
  19. چک‌لیستِ پنج‌دقیقه‌ای پیش از خریدِ هر سهم
  20. سوالات متداول
  21. جمع‌بندی: TSETMC را مثلِ دفترچهٔ حسابِ بازار بخوانید

«قیمتِ این سهم الان چند است؟ صف خرید است یا صف فروش؟ امروز چه کسانی خریده‌اند؟» جوابِ همهٔ این سؤال‌ها در یک جاست: سایت TSETMC. این سایت رسمیِ شرکت مدیریت فناوری بورس تهران است و قیمت، حجم و خرید و فروشِ حقیقی و حقوقیِ همهٔ نمادهای بورس و فرابورس را لحظه‌به‌لحظه و رایگان نشان می‌دهد. خیلی‌ها آن را با حروفِ جابه‌جا tmctse یا «تی اس ای تی ام سی» جست‌وجو می‌کنند.

در این راهنما قدم‌به‌قدم با هم یاد می‌گیریم قیمتِ یک سهم را پیدا کنیم، تابلوی آن را بخوانیم، صفِ خرید را تشخیص بدهیم و ورودِ پولِ حقیقی را خودمان حساب کنیم. لازم نیست چیزی از قبل بلد باشید. فقط یک مرورگر و چند دقیقه حوصله کافی است.

سایت TSETMC (tmctse) چیست و مالِ کیست؟

TSETMC کوتاه‌شدهٔ نامِ انگلیسیِ «شرکت مدیریت فناوری بورس تهران» است. این شرکت زیرمجموعهٔ بازارِ سرمایهٔ ایران است و کارِ فنی و داده‌ایِ بورس را انجام می‌دهد. سایتِ آن با نشانیِ tsetmc.com (و tsetmc.ir) معتبرترین جای دیدنِ اطلاعات لحظه‌ای بورس است.

یک تشبیهِ ساده: در صرافی‌های قدیمی یک تابلوی بزرگ بود که نرخِ دلار و یورو را نشان می‌داد. هر کس رد می‌شد، نگاه می‌کرد و می‌رفت. سایت TSETMC همان تابلوست، فقط برای هزاران سهم، صندوق و اوراق. عددها مستقیم از سامانهٔ معاملات بورس می‌آیند؛ یعنی همان عددهایی که کارگزاری‌ها هم نشان می‌دهند.

سه ویژگی آن را این‌قدر پرطرفدار کرده است:

  • رسمی است. داده از منبعِ اصلی می‌آید، نه از یک سایتِ واسطه.
  • رایگان و بی‌ثبت‌نام است. نه حساب لازم دارد، نه رمز.
  • همه‌چیز را یک‌جا دارد. بورس تهران، فرابورس، صندوق‌ها، اوراق، و بخش‌هایی از بورس کالا و انرژی.

یک نکتهٔ مهم: در سایت TSETMC نمی‌شود سهم خرید یا فروخت. اینجا فقط تابلوی اطلاعات است. خرید و فروش در سامانهٔ معاملات آنلاینِ کارگزاریِ شماست، و برای داشتنِ کارگزاری اول باید در سامانهٔ سجام ثبت‌نام کنید. پس TSETMC را مثلِ ویترین ببینید، نه مثلِ صندوقِ پرداخت.

شرکت مدیریت فناوری بورس تهران دقیقاً چه کار می‌کند؟

وقتی کسی «مدیریت فناوری بورس» یا «فناوری بورس» را جست‌وجو می‌کند، معمولاً دنبالِ همین سایت است. ولی خودِ شرکت کارهای بیشتری دارد: داده‌های معاملات را جمع و مرتب می‌کند، سامانه‌های اطلاعاتیِ بازار را می‌سازد و نگه می‌دارد، و آمار را برای عموم منتشر می‌کند. سایتِ fipiran.com هم که آمارِ صندوق‌های سرمایه‌گذاری را نشان می‌دهد، از همین مجموعه است.

برای ما سرمایه‌گذارهای معمولی، مهم‌ترین محصولِ این شرکت همین سایت است. پس هر جا شنیدید «برو سایت فناوری بورس را ببین»، منظور همان TSETMC است.

TSETMC با سایت بورس تهران، فرابورس و کدال چه فرقی دارد؟

چند سایتِ رسمی هست که اسم‌هایشان شبیه است و تازه‌کارها را گیج می‌کند. جدولِ زیر نشان می‌دهد هر کدام را برای چه کاری باز کنیم.

سایت‌های رسمیِ بازارِ سرمایه و کاربردِ هر کدام
سایتچه نشان می‌دهدکی سراغش برویم
tsetmc.comقیمت، حجم، صف، حقیقی و حقوقی، سابقهٔ معاملاتهر بار که عددِ لحظه‌ایِ یک سهم را می‌خواهید
tse.ir (سایت بورس تهران)اخبار و اطلاعیه‌های شرکت بورس، قوانین، آمارِ رسمیبرای خبرِ رسمیِ بورس و مقررات
ifb.ir (فرابورس)اخبار و اطلاعیه‌های فرابورسبرای نمادهای فرابورسی و بازار پایه
codal.ir (کدال)صورت‌های مالی، گزارشِ ماهانه، آگهیِ مجمعبرای اینکه بفهمید شرکت چه کرده و چه خبری داده
سامانهٔ کارگزاریهمان عددها به‌اضافهٔ دکمهٔ خرید و فروشوقتی می‌خواهید واقعاً معامله کنید

پس قاعده ساده است: عدد را در TSETMC ببینید، خبر را در سایت کدال بخوانید، و معامله را در کارگزاری انجام دهید.

پیش از باز کردنِ سایت، این سه نکته را بدانید

  1. عددها لحظه‌ای‌اند، ولی فقط وقتی بازار باز است. بازارِ سهام از شنبه تا چهارشنبه، ساعت ۹ تا ۱۲:۳۰ کار می‌کند (تا مهر ۱۴۰۵). بعد از آن، عددها تا صبحِ روزِ کاریِ بعد ثابت می‌مانند. اگر شب سایت را باز کنید، وضعیتِ آخرین روزِ معاملاتی را می‌بینید.
  2. همهٔ قیمت‌ها به ریال است. برای تبدیل به تومان، یک صفر را بردارید. مثلاً ۱۲٬۴۵۰ ریال یعنی ۱٬۲۴۵ تومان.
  3. ساعتِ همهٔ دارایی‌ها یکی نیست. طبق مصوبهٔ تازهٔ بورس تهران، از ۱۸ مهر ۱۴۰۵ بعضی صندوق‌ها مثلِ صندوق‌های درآمد ثابت تا ساعت ۱۸ معامله می‌شوند، ولی سهام و صندوق‌های سهامی همان ۱۲:۳۰ بسته می‌شوند. پس اگر عصر دیدید عددِ یک صندوق تکان می‌خورد، تعجب نکنید.

صفحهٔ اول: بازار «در یک نگاه»

وقتی tsetmc.com را باز می‌کنید، اولین صفحه «در یک نگاه» است. این صفحه مثلِ صفحهٔ اولِ روزنامه است: در یک نظر می‌گوید امروز حالِ بازار چطور است.

صفحه اصلی TSETMC (در یک نگاه)

در این صفحه معمولاً این‌ها را می‌بینید:

  • شاخص کل و شاخص هم‌وزن و تغییرِ امروزشان. شاخص یعنی دماسنجِ کلِ بازار. فرقِ این دو را در مقالهٔ شاخص کل و شاخص هم‌وزن توضیح داده‌ام.
  • ارزش معاملات؛ یعنی امروز روی هم چقدر پول در بازار دست‌به‌دست شده.
  • نمادهای اثرگذار بر شاخص؛ یعنی کدام سهم‌های بزرگ شاخص را بالا یا پایین کشیده‌اند.
  • نمادهای پرتراکنش؛ سهم‌هایی که امروز بیشترین معامله را داشته‌اند.

بالای سایت چند زبانه هست: بورس تهران، فرابورس، و بخش‌های دیگرِ بازار. هر زبانه برگه‌های خودش را دارد؛ مثلاً «شاخص‌ها»، «قیمت‌ها» (بیشترین افزایش و کاهش)، «عرضه و تقاضا» (بزرگ‌ترین صف‌ها) و «نمادهای مشمول تعلیق». اگر روندِ بلندمدتِ شاخص را می‌خواهید، نمودارِ شاخص کل بورس امروز را در سایتِ خودمان هم با سابقه از ۱۳۸۷ دارید.

پس صفحهٔ «در یک نگاه» به شما می‌گوید هوای بازار ابری است یا آفتابی. ولی برای تصمیم دربارهٔ یک سهمِ مشخص، باید سراغِ تابلوی خودِ آن سهم برویم.

چطور در TSETMC قیمت سهم را ببینیم؟

جوابِ کوتاه: نامِ نماد را در جست‌وجوی بالای سایت بنویسید و روی آن بزنید. صفحه‌ای که باز می‌شود «تابلوی نماد» است و قیمتِ لحظه‌ای بالای آن نوشته شده. قدم‌به‌قدم:

  1. سایت را باز کنید. در مرورگر tsetmc.com را بنویسید. روی گوشی هم کار می‌کند.
  2. روی ذره‌بین (جست‌وجو) بزنید. بالای صفحه است.
  3. نماد یا نامِ شرکت را بنویسید. مثلاً «فولاد» یا «فملی». نماد یعنی اسمِ کوتاهِ سهم در بورس.
  4. از فهرست، نمادِ درست را انتخاب کنید. حواستان باشد گاهی چند نمادِ شبیه هست؛ مثلاً حق‌تقدم که آخرش «ح» دارد، یا نمادی که آخرش عددِ ۲ یا ۴ دارد و مالِ بازارِ دیگری است.
  5. تابلوی نماد باز می‌شود. قیمتِ آخرین معامله، قیمت پایانی و درصدِ تغییرِ امروز بالای صفحه است.
جستجوی نماد و صفحه اطلاعات هر نماد

کنارِ نامِ شرکت، وضعیتِ نماد هم نوشته شده: «مجاز» یعنی معامله می‌شود؛ «ممنوع» یا «متوقف» یعنی فعلاً بسته است. اگر نمادی بسته بود، دلیلش معمولاً در «پیام ناظر» آمده.

تابلوی نماد: هر عدد یعنی چه؟

بارِ اولی که تابلوی یک سهم را باز می‌کنید، یک صفحه پر از عدد می‌بینید. نگران نباشید. فقط ده دوازده عدد مهم است و هر کدام یک معنای ساده دارد. جدولِ زیر را یک بار با حوصله بخوانید.

مهم‌ترین عددهای تابلوی نماد در سایت TSETMC
عددبه زبانِ ساده یعنیبه چه کار می‌آید
آخرین معاملهقیمتِ آخرین باری که سهم دست‌به‌دست شدقیمتِ «همین الان»
قیمت پایانیمیانگینِ وزنیِ قیمتِ معامله‌های امروزمبنای قیمتِ فردا و سود و زیانِ پرتفوی
قیمت دیروزقیمت پایانیِ روزِ قبلمحاسبهٔ درصدِ تغییرِ امروز
اولین قیمتقیمتِ اولین معاملهٔ امروزاینکه بازار صبح با چه حالی شروع کرد
بازهٔ روزکمترین و بیشترین قیمتِ معامله‌شدهٔ امروزاینکه سهم امروز چقدر بالا و پایین رفت
قیمت مجازسقف و کفِ قیمتی که امروز می‌شود سفارش داداینکه تا کجا می‌تواند بالا یا پایین برود
حجم معاملاتتعدادِ سهمی که امروز معامله شداینکه سهم چقدر خریدار و فروشنده داشت
ارزش معاملاتحجم ضرب در قیمت؛ یعنی چقدر پول جابه‌جا شدمقایسهٔ سهم‌ها با هم
تعداد معاملاتچند بار معامله انجام شدمعامله‌های ریز بوده یا درشت
ارزش بازارقیمت ضرب در تعدادِ کلِ سهاماینکه کلِ شرکت الان چقدر قیمت دارد
حجم مبناکمترین حجمی که لازم است تا قیمت کامل تغییر کندفهمیدنِ اینکه چرا قیمت پایانی کم تکان خورده
EPS و P/Eسودِ هر سهم و نسبتِ قیمت به سوداینکه سهم گران است یا ارزان (با احتیاط)

شاید این جدول اول کمی زیاد به نظر برسد. ولی بعد از چند بار تمرین، چشمتان خودش سراغِ همین چند عدد می‌رود. چند تا از آن‌ها را بیشتر باز کنیم.

قیمت پایانی و آخرین معامله: کدام را باور کنیم؟

این دو عدد معمولاً با هم فرق دارند و خیلی‌ها را گیج می‌کنند. آخرین معامله یعنی قیمتِ همین لحظه. قیمت پایانی یعنی میانگینِ قیمتِ کلِ روز، که وزنِ معامله‌های درشت‌تر در آن بیشتر است.

یک مثال: فرض کنید قیمت پایانیِ سهمی ۱۰٬۰۰۰ ریال است، ولی آخرین معامله ۱۰٬۴۰۰ ریال. یعنی آخرِ وقت خریدارها حاضر بودند گران‌تر بخرند. برعکسش هم ممکن است. پس همیشه هر دو را کنارِ هم ببینید. توضیحِ کامل‌ترش در مقالهٔ قیمت پایانی و قیمت آخرین معامله آمده. (عددها مثال‌اند.)

حجم مبنا یعنی چه؟

حجم مبنا را مثلِ «حدِ نصابِ» یک جلسه در نظر بگیرید. اگر حجمِ معامله‌های امروز از آن کمتر باشد، قیمت پایانی فقط به اندازهٔ سهمِ همان حجم تکان می‌خورد. برای همین گاهی قیمتِ آخرین معامله ۴٪ بالا رفته، ولی قیمت پایانی فقط ۱٪. دربارهٔ این عدد در مقالهٔ حجم مبنا چیست مفصل نوشته‌ام.

دامنهٔ نوسان و قیمت مجاز

در بورسِ ایران قیمتِ هر سهم در یک روز نمی‌تواند هر قدر خواست بالا یا پایین برود. سازمان بورس یک دامنه تعیین می‌کند که برای بازارهای مختلف فرق دارد و در سال‌های اخیر چند بار عوض شده است. برای همین درصدِ دقیق را از تابلوی خودِ نماد بخوانید؛ کنارِ «قیمت مجاز» نوشته شده. توضیحِ بیشتر در قیمت مجاز سهم و دامنهٔ نوسان.

پس از میانِ این همه عدد، اگر فقط سه تا یادتان بماند، کافی است: قیمت پایانی، حجم معاملات و وضعیتِ صف. به صف برسیم.

جدولِ سفارش‌ها و صف خرید: عرضه و تقاضا را ببینید

روی تابلوی هر نماد یک جدولِ کوچک هست که سه قیمتِ بهترِ خرید و سه قیمتِ بهترِ فروش را نشان می‌دهد. به آن «جدولِ سفارش‌ها» یا «مظنه» هم می‌گویند. سمتِ خرید سبز است و سمتِ فروش قرمز.

نمونهٔ فرضیِ جدولِ سه قیمتِ بهترِ خرید و فروش در تابلوی نماد TSETMC
جدولِ سفارش‌ها: سمتِ سبز خریدارها، سمتِ قرمز فروشنده‌ها (عددها فرضی‌اند).

هر ردیف سه عدد دارد: تعدادِ سفارش‌ها (چند نفر)، حجم (چند سهم) و قیمت. این جدول مثلِ بازارِ میوه است: یک طرف خریدارها با قیمتی که پیشنهاد می‌دهند ایستاده‌اند، طرفِ دیگر فروشنده‌ها با قیمتی که می‌خواهند.

  • صف خرید: همه می‌خواهند با سقفِ قیمتِ مجاز بخرند، ولی کسی نمی‌فروشد. ستونِ فروش خالی است و یک عددِ بزرگ در ردیفِ اولِ خرید، روی سقفِ قیمت ایستاده.
  • صف فروش: برعکس. همه می‌خواهند با کفِ قیمت بفروشند و خریداری نیست.
  • حالتِ عادی: هر دو طرف عدد دارند و قیمت‌ها نزدیکِ هم‌اند.

یک هشدارِ عملی: صف خرید همیشه نشانهٔ خوبی نیست و صف فروش همیشه نشانهٔ بدی نیست. گاهی صف‌ها ساختگی‌اند و سفارش‌ها پیش از رسیدنِ نوبت پاک می‌شوند. اینکه در صف نوبت با کیست و چطور کار می‌کند، در مقالهٔ صف خرید و صف فروش آمده است.

ورود حقیقی و حقوقی را کجا ببینیم؟

جوابِ کوتاه: در همان تابلوی نماد، بخشی به نامِ «حقیقی و حقوقی» هست که می‌گوید امروز چند نفر حقیقی و چند حقوقی خریده و فروخته‌اند و چقدر. اگر عددها را با هم مقایسه کنید، می‌فهمید پول از دستِ کدام گروه به دستِ کدام گروه رفته است.

اول دو اصطلاح:

  • حقیقی یعنی آدم‌های معمولی مثلِ من و شما که با کد ملیِ خودشان معامله می‌کنند.
  • حقوقی یعنی شرکت‌ها، صندوق‌ها، بانک‌ها و نهادها. دربارهٔ آن‌ها در مقالهٔ سهامدار حقوقی کیست نوشته‌ام.

هر خرید یک فروش هم دارد. پس اگر حقیقی‌ها روی هم بیشتر خریده باشند تا فروخته باشند، یعنی حقوقی‌ها به آن‌ها فروخته‌اند. به این می‌گویند «تغییر مالکیت حقوقی به حقیقی»، یا در زبانِ بازار «ورودِ پولِ حقیقی».

قدرت خریدار حقیقی را خودمان حساب کنیم

عددِ مهم‌تر از «چقدر خریدند» این است که «هر نفر چقدر خرید». بیایید با یک مثالِ گرد حساب کنیم. این عددها فرضی‌اند:

  1. امروز ۲۰۰ خریدارِ حقیقی، روی هم ۱۰ میلیارد تومان خریده‌اند. سرانهٔ هر خریدار: ۱۰ میلیارد تقسیم بر ۲۰۰ = ۵۰ میلیون تومان.
  2. در همان روز ۸۰۰ فروشندهٔ حقیقی، روی هم ۸ میلیارد تومان فروخته‌اند. سرانهٔ هر فروشنده: ۸ میلیارد تقسیم بر ۸۰۰ = ۱۰ میلیون تومان.
  3. قدرت خریدار حقیقی = ۵۰ تقسیم بر ۱۰ = ۵.
محاسبهٔ قدرت خریدار حقیقی با تقسیمِ سرانهٔ خرید بر سرانهٔ فروش
قدرت خریدار حقیقی = سرانهٔ خرید ÷ سرانهٔ فروش (مثالِ فرضی).

یعنی هر خریدار به‌طورِ میانگین پنج برابرِ هر فروشنده پول آورده است. معمولاً عددِ بالای ۱ یعنی خریدارها دست‌پُرترند و زیرِ ۱ یعنی فروشنده‌ها. در همین مثال، حقیقی‌ها ۲ میلیارد تومان بیشتر خریده‌اند تا فروخته‌اند؛ پس ۲ میلیارد تومان از حقوقی به حقیقی منتقل شده است.

عددها در سایت به ریال‌اند؛ پیش از حساب کردن، یک صفر بردارید یا همه را به ریال حساب کنید. فقط یکدست باشد.

چرا این عدد را نباید کورکورانه باور کرد؟

«قدرت خریدار» سرنخ است، نه حکم. سه دلیل:

  • یک روز، داستانِ کامل نیست. یک خریدارِ درشت می‌تواند عدد را برای یک روز بالا ببرد. روندِ چند روزه را ببینید.
  • همهٔ حقیقی‌ها آدمِ معمولی نیستند. گاهی پولِ درشت با کدهای حقیقی وارد می‌شود و برعکس.
  • معامله‌های کد به کد هم عدد را به هم می‌زنند؛ یعنی دو طرف از قبل هماهنگ کرده‌اند. ببینید کد به کد در بورس چیست.

پس ورودِ پولِ حقیقی را کنارِ خبرِ کدال، صورت‌های مالی و روندِ قیمت ببینید، نه تنها.

سابقهٔ معاملات، سهامداران و پیام ناظر

بالای تابلوی هر نماد چند برگه (زبانه) هست. هر کدام یک دریچهٔ تازه به همان سهم باز می‌کند:

  • سابقه: قیمت، حجم و ارزشِ معامله‌های روزهای گذشته. اینجا می‌بینید سهم در ماه‌های قبل چه مسیری رفته و آیا حجمِ امروز نسبت به روزهای قبل غیرعادی است یا نه.
  • حقیقی و حقوقی: همان عددهای بخشِ قبل، روز به روز، برای اینکه روند را ببینید.
  • سهامداران: نامِ سهامدارانِ عمده (معمولاً دارندگانِ ۱٪ یا بیشتر) و تغییرِ سهمشان. اگر یک سهامدارِ بزرگ دارد کم‌کم می‌فروشد، اینجا پیداست.
  • پیام ناظر: اطلاعیه‌های ناظرِ بازار دربارهٔ همین نماد؛ مثلاً اینکه چرا بسته شد یا کی باز می‌شود.

یک نکته که زیاد فراموش می‌شود: TSETMC عدد می‌دهد، ولی خبر نه. اینکه شرکت مجمع گذاشته، سود داده یا گزارشِ بدی منتشر کرده، در کدال است. پس بعد از دیدنِ هر حرکتِ عجیب در تابلو، از خودتان بپرسید: «خبرش کجاست؟» و سری به کدال بزنید.

دیده‌بان بازار و فیلتر: پیدا کردنِ سهم میانِ صدها نماد

دیده‌بان بازار فهرستِ همهٔ نمادها در یک جدولِ بزرگ است. هر ردیف یک نماد است و ستون‌ها قیمت، حجم، ارزش و درصدِ تغییر را نشان می‌دهند.

دیده‌بان بازار

با دیده‌بان می‌توانید:

  • مرتب کنید: مثلاً بر اساسِ بیشترین ارزشِ معاملات، تا ببینید امروز پول کجا رفته.
  • گروه را انتخاب کنید: فقط بانک‌ها، فقط خودرویی‌ها، فقط صندوق‌ها.
  • با نگه داشتنِ موس یا زدن روی یک نماد، خلاصهٔ آن را کنارِ صفحه ببینید.
  • خروجیِ اکسل بگیرید تا عددها را خودتان مرتب و مقایسه کنید.

قوی‌ترین ابزارِ این بخش «فیلتر» است. فیلتر یعنی چند خط شرط بنویسید و سایت فقط سهم‌هایی را نشان بدهد که آن شرط را دارند؛ مثلاً «سهم‌هایی که امروز حجمشان سه برابرِ میانگینِ ماه است». این کار کمی شبیهِ برنامه‌نویسیِ ساده است. اگر می‌خواهید یاد بگیرید، مقالهٔ فیلترنویسی در بورس از صفر شروع می‌کند.

توصیهٔ من برای تازه‌کارها این است که اول سراغِ فیلتر نروید. اول یاد بگیرید تابلوی یک سهم را درست بخوانید. فیلتر فقط یک فهرستِ اولیه می‌دهد؛ تصمیمِ خرید با فیلتر گرفته نمی‌شود.

نقشهٔ بازار و بخش‌های دیگر

نقشهٔ بازار تصویری از کلِ بازار است که هر شرکت در آن یک مستطیل است. رنگِ سبز یعنی امروز مثبت بوده و قرمز یعنی منفی. هر چه مستطیل بزرگ‌تر باشد، آن شرکت در بازار وزنِ بیشتری دارد.

نقشه بازار

با یک نگاه به این نقشه می‌فهمید امروز کدام صنعت‌ها سبزپوش بوده‌اند. بخش‌های دیگری هم هست که بد نیست بشناسید:

  • صندوق‌های سرمایه‌گذاری: قیمت و NAV صندوق‌های قابلِ معامله. NAV یعنی ارزشِ واقعیِ هر واحدِ صندوق؛ اگر امروز همهٔ دارایی‌اش را بفروشند، به هر واحد چقدر می‌رسد.
  • اوراق و ابزارهای مشتقه: اوراقِ بدهی، آتی و اختیار معامله (اپشن).
  • افزایش سرمایه‌ها و تعدیل‌ها: شرکت‌هایی که تعدادِ سهامشان عوض شده.
  • شبکهٔ کدال: میان‌بری به آخرین اطلاعیه‌های کدال.

اگر می‌خواهید همهٔ بازار را یک‌جا و خلاصه‌تر ببینید، تابلوی بازارِ ما هم شاخص‌ها و سهم‌ها را کنارِ دلار و طلا نشان می‌دهد. ولی عددِ رسمی و ریز، همیشه در TSETMC است.

پنج اشتباهِ رایج در کار با سایت TSETMC

  1. قاطی کردنِ ریال و تومان. عددِ سایت به ریال است. کسی که یادش نباشد، فکر می‌کند سهمی ده برابر گران‌تر است.
  2. نگاه کردن فقط به آخرین معامله. سود و زیانِ واقعیِ پرتفویِ شما با قیمت پایانی حساب می‌شود.
  3. خرید فقط به خاطرِ صف خرید یا «ورودِ پولِ حقیقی». این‌ها سرنخ‌اند، نه دلیل. خیلی وقت‌ها تو بازار دنبالِ بهانه‌اند تا هیجان بسازند.
  4. اشتباه گرفتنِ نمادها. حق‌تقدم، نمادِ بازارِ بلوکی یا نمادِ شبیه را با سهمِ اصلی یکی نگیرید. نامِ کاملِ شرکت را بالای صفحه چک کنید.
  5. اعتماد به اسکرین‌شاتِ کانال‌ها. هر عددی که در یک کانال یا گروه دیدید، خودتان در سایت رسمی ببینید. ساختنِ عکسِ جعلی کارِ سختی نیست.

چک‌لیستِ پنج‌دقیقه‌ای پیش از خریدِ هر سهم

هر بار که سهمی توجهتان را جلب کرد، پیش از خرید این چند خط را در TSETMC چک کنید:

  • وضعیتِ نماد «مجاز» است؟
  • قیمت پایانی و آخرین معامله امروز چقدر فاصله دارند؟
  • حجمِ امروز نسبت به روزهای قبل (برگهٔ سابقه) عادی است یا غیرعادی؟
  • صف خرید یا فروش هست؟ چند نفر در صف‌اند؟
  • حقیقی‌ها چند روز است که خریدارند یا فروشنده؟
  • سهامدارِ عمده‌ای در حالِ فروش است؟
  • در پیام ناظر و کدال خبرِ تازه‌ای هست؟

این چک‌لیست جای تحلیل را نمی‌گیرد، ولی جلوی خریدهای هیجانی را می‌گیرد. اگر می‌خواهید بورس را از پایه و مرتب یاد بگیرید، آموزش رایگانِ بورس از صفر نقطهٔ شروعِ خوبی است.

سوالات متداول

سایت TSETMC چیست؟

TSETMC سایت رسمی شرکت مدیریت فناوری بورس تهران است که قیمت، حجم، صف خرید و فروش و معاملات حقیقی و حقوقی همهٔ نمادهای بورس و فرابورس را لحظه‌ای، رایگان و بدون ثبت‌نام نشان می‌دهد.

tmctse همان سایت TSETMC است؟

بله. tmctse جابه‌جاشدهٔ حروفِ tsetmc است و خیلی‌ها این‌طور جست‌وجو می‌کنند. نشانیِ درستِ سایت tsetmc.com یا tsetmc.ir است. به سایت‌هایی با نامِ شبیه که حساب یا رمز می‌خواهند اعتماد نکنید.

چطور در TSETMC قیمت سهم را ببینیم؟

سایت را باز کنید، روی ذره‌بین بالای صفحه بزنید، نماد یا نام شرکت را بنویسید و از فهرست، نماد درست را انتخاب کنید. قیمت آخرین معامله و قیمت پایانی بالای تابلوی نماد نوشته شده است. یادتان باشد عددها به ریال‌اند.

ورود حقیقی و حقوقی را کجا ببینیم؟

در تابلوی هر نماد بخش حقیقی و حقوقی هست که تعداد و حجم و ارزش خرید و فروش هر گروه را نشان می‌دهد. اگر خرید حقیقی‌ها از فروششان بیشتر باشد، پول از حقوقی به حقیقی منتقل شده است.

آیا در سایت TSETMC می‌شود سهم خرید؟

نه. TSETMC فقط اطلاعات نشان می‌دهد. برای خرید و فروش باید در سجام ثبت‌نام کنید، در یک کارگزاری حساب بگیرید و از سامانهٔ معاملات آنلاین همان کارگزاری سفارش بدهید.

قیمت‌های سایت TSETMC به ریال است یا تومان؟

همهٔ قیمت‌ها و ارزش‌ها به ریال است. برای تبدیل به تومان یک صفر را بردارید؛ مثلاً ۱۲٬۴۵۰ ریال یعنی ۱٬۲۴۵ تومان. این اشتباه یکی از رایج‌ترین خطاهای تازه‌کارهاست.

چرا عددهای TSETMC شب تغییر نمی‌کند؟

چون بازار سهام فقط از شنبه تا چهارشنبه، ساعت ۹ تا ۱۲:۳۰ باز است. بعد از آن، سایت وضعیت آخرین روز معاملاتی را نشان می‌دهد تا صبح روز کاری بعد. بعضی صندوق‌ها ساعت معاملهٔ طولانی‌تری دارند.

شرکت مدیریت فناوری بورس تهران چه کاری انجام می‌دهد؟

این شرکت داده‌های معاملات بازار سرمایه را جمع و مرتب می‌کند، سامانه‌های اطلاعاتی بازار را می‌سازد و نگه می‌دارد و آمار را برای عموم منتشر می‌کند. سایت TSETMC شناخته‌شده‌ترین محصول آن است.

قدرت خریدار حقیقی چطور حساب می‌شود؟

ارزش خرید حقیقی را بر تعداد خریداران حقیقی تقسیم کنید تا سرانهٔ خرید به دست آید. همین کار را برای فروش انجام دهید. سرانهٔ خرید تقسیم بر سرانهٔ فروش، قدرت خریدار حقیقی است. عدد بالای یک یعنی خریدارها دست‌پرترند.

جمع‌بندی: TSETMC را مثلِ دفترچهٔ حسابِ بازار بخوانید

سایت TSETMC، یا همان tmctse که خیلی‌ها جست‌وجو می‌کنند، رسمی‌ترین و کامل‌ترین تابلوی بازارِ سرمایهٔ ایران است. قیمت را از تابلوی نماد می‌خوانیم، عرضه و تقاضا را از جدولِ سفارش‌ها، و جهتِ پول را از بخشِ حقیقی و حقوقی. سابقه و سهامداران و پیام ناظر هم تصویر را کامل می‌کنند.

ولی یادتان باشد: این سایت می‌گوید «چه شد»، نه «چرا شد» و نه «چه خواهد شد». پس دفعهٔ بعد که اسمِ سهمی را شنیدید، اول تابلویش را در TSETMC باز کنید، بعد خبرش را در کدال بخوانید، و تصمیمِ نهایی را با تحلیلِ خودتان بگیرید. تصمیم با خودتان است.

ادامهٔ خواندن

بعدش چه بخوانم؟

دیدگاه‌ها

    اپلیکیشن حامد ثقفی · رایگان

    سهم‌هایتان را بی‌خیره‌شدن به تابلو دنبال کنید

    قیمت، حجم و ارزش معاملات و P/E هر سهم در اپ است؛ برای هر عدد هشدار بگذارید. ساعت باز و بسته شدن بازار هم با شمارش معکوس.

    اپ رایگان را نصب کنید:

    هشدار با ورود به حساب کار می‌کند.