هنوز چیزی روی دستگاه شما ذخیره نشده است. هر وقت خواستید، از پابرگهٔ سایت به همین صفحه برمی‌گردید و انتخابتان را عوض می‌کنید.

با فعال‌کردن سنجش، به بهبود سایت کمک می‌کنید. این انتخاب اختیاری است و هر زمان می‌توانید آن را در تنظیمات حریم خصوصی تغییر دهید.

حامد ثقفیHamed Saghafi

سبدگردانی چیست؟ شرایط، حداقل سرمایه، کارمزد و انتخاب سبدگردان

فهرست مطالب۱۲ بخش
  1. سبدگردانی چیست؟ به زبانِ ساده
  2. سبدگردان کیست و شرکت سبدگردان چه کار می‌کند؟
  3. سبدگردانی اختصاصی یعنی چه؟
  4. سبدگردانی چطور انجام می‌شود؟ قدم‌به‌قدم
  5. حداقل سرمایه برای سبدگردانی چقدر است؟
  6. کارمزد سبدگردانی چطور حساب می‌شود؟
  7. مثالِ عددی: از سودِ شما چقدر به سبدگردان می‌رسد؟
  8. سبدگردانی بهتر است یا صندوق سرمایه‌گذاری؟
  9. آیا شرکت‌های سبدگردان بازده تضمینی می‌دهند؟
  10. قرارداد سبدگردانی: پیش از امضا چه چیزهایی را بخوانیم؟
  11. چطور سبدگردان خوب انتخاب کنیم؟ چک‌لیست
  12. دربارهٔ سبدگردانی مفید و سبدگردان‌های کارگزاری‌ها
  13. اشتباه‌های رایج در سبدگردانی
  14. سوالات متداول
  15. جمع‌بندی
سبدگردانی چیست؟

خیلی‌ها از من می‌پرسند: «پولی دارم که می‌خواهم در بورس باشد، ولی نه وقتش را دارم، نه سواد بورسی‌اش را. چه کنم؟» یکی از جواب‌ها سبدگردانی است. سبدگردانی یعنی پولتان را با یک قراردادِ رسمی به یک شرکتِ دارای مجوز از سازمان بورس می‌سپارید تا به نامِ خودتان و در کدِ بورسیِ خودتان سهام و اوراق بخرد و بفروشد. در عوض، کارمزد می‌گیرد.

سبدگردانی چیست

در این راهنما با زبانِ ساده می‌گویم سبدگردان کیست، حداقلِ سرمایه و کارمزدش چطور است، با یک مثالِ عددی حساب می‌کنیم چقدر از سودتان به سبدگردان می‌رسد، و آخر سر می‌بینیم سبدگردانی برای شما بهتر است یا صندوق سرمایه‌گذاری.

سبدگردانی چیست؟ به زبانِ ساده

«سبد» یعنی مجموعهٔ دارایی‌های شما: چند سهم، کمی اوراقِ با درآمدِ ثابت، شاید سهمی از صندوقِ طلا. به این مجموعه پرتفوی هم می‌گویند. «سبدگردان» کسی است که این سبد را برایتان می‌چیند و مرتب مراقبش است. اسمِ دیگرِ این کار «مدیریتِ پرتفوی» است.

یک تشبیه کمک می‌کند. صندوقِ سرمایه‌گذاری مثلِ اتوبوس است: همه با هم سوار می‌شوند، مسیر یکی است و بلیتش ارزان است. سبدگردانی مثلِ این است که برای ماشینِ خودتان یک رانندهٔ حرفه‌ای بگیرید. ماشین مالِ شماست، مسیر را با هم تعیین می‌کنید و راننده دستمزدِ بیشتری می‌گیرد.

این کار را هم محضِ رضای خدا انجام نمی‌دهند. سبدگردان در قبالِ وقت و تخصصش از شما کارمزد می‌گیرد. چقدر؟ جلوتر دقیق حسابش می‌کنیم.

پس سبدگردانی سه ویژگیِ اصلی دارد: دارایی به نامِ خودتان می‌ماند، تصمیم‌های خرید و فروش با سبدگردان است، و همه‌چیز در یک قراردادِ رسمی نوشته می‌شود.

سبدگردان کیست و شرکت سبدگردان چه کار می‌کند؟

شرکت سبدگردان یک شرکتِ مالی است که از سازمان بورس و اوراق بهادار مجوز گرفته و زیرِ نظارتِ آن کار می‌کند. در ایران دستورالعملِ تأسیس و فعالیتِ سبدگردان‌ها سالِ ۱۳۸۹ تصویب شد و نخستین مجوزِ سبدگردانی سالِ ۱۳۹۰ صادر شد. از آن موقع تعدادشان زیاد شده و بسیاری از کارگزاری‌ها و شرکت‌های تأمین سرمایه هم شرکتِ سبدگردانِ زیرمجموعه دارند.

هر کسی هم نمی‌تواند مدیرِ سبد شود. مدیرِ سبد باید گواهینامهٔ حرفه‌ای بازار سرمایه داشته باشد، مثلاً گواهینامهٔ مدیریتِ سبد یا ارزشیابیِ اوراق بهادار، به‌علاوهٔ سابقهٔ کارِ مرتبط. یعنی کسی که پولتان را می‌گرداند، امتحان داده و پرونده دارد.

سبد‌گردان، سبد‌گردانی
مدیریت سبد سرمایه‌گذاری (سبد‌گردانی)

کارِ روزانهٔ یک شرکت سبدگردان این‌هاست:

  • شناختنِ شما: با پرسش‌نامه و گفت‌وگو می‌سنجد چقدر ریسک را تحمل می‌کنید، چه هدفی دارید و پولتان را کی لازم دارید.
  • چیدنِ سبد: اگر ریسک‌پذیر باشید، سهمِ بیشتری از سبد به سهام می‌رسد. اگر محتاط باشید، بیشترش به اوراق یا صندوق با درآمد ثابت می‌رود.
  • مراقبت و جابه‌جایی: با خبرها، گزارش‌های شرکت‌ها و تغییرِ شرایطِ اقتصادی، سهمی را می‌فروشد و سهمِ دیگری می‌خرد.
  • گزارش‌دادن: به‌طورِ دوره‌ای گزارشِ عملکرد می‌فرستد تا ببینید سبدتان چه شد.

سبدگردانی اختصاصی یعنی چه؟

وقتی در ایران از سبدگردانی حرف می‌زنیم، معمولاً منظور سبدگردانیِ اختصاصی است. یعنی سبدِ شما با سبدِ آدم‌های دیگر قاطی نمی‌شود. سهام مستقیم به نامِ خودتان خریده می‌شود و سودِ نقدیِ مجامع هم به حسابِ خودتان می‌آید. این همان فرقِ اصلی با صندوق است که جلوتر کامل مقایسه‌اش می‌کنیم.

سبدگردانی چطور انجام می‌شود؟ قدم‌به‌قدم

راهِ کار در بیشترِ شرکت‌ها شبیهِ هم است:

  1. کد بورسی و سجام: باید در سامانهٔ سجام ثبت‌نام کرده باشید و کد بورسی داشته باشید. اگر ندارید، معمولاً خودِ سبدگردان یا کارگزاریِ همکارش برایتان می‌گیرد.
  2. پرسش‌نامهٔ ریسک: به چند پرسش جواب می‌دهید تا سطحِ ریسک‌پذیری‌تان روشن شود. صادقانه جواب بدهید؛ سبدتان بر همین اساس چیده می‌شود.
  3. بستنِ قرارداد سبدگردانی: مبلغ، مدت (معمولاً یک‌ساله)، کارمزد، شاخصِ مبنا و شرایطِ فسخ نوشته می‌شود. معمولاً یک «بیانیهٔ ریسک» هم امضا می‌کنید، یعنی می‌دانید بورس ممکن است ضرر هم بدهد.
  4. واریزِ پول: پول به حسابِ معاملاتیِ خودتان نزدِ کارگزاری می‌رود، نه به حسابِ شخصیِ کسی.
  5. معامله و گزارش: سبدگردان با دسترسیِ جداگانه‌ای که برای این کار تعریف می‌شود معامله می‌کند و شما گزارش می‌گیرید.
  6. تسویه در پایانِ دوره: کارمزد حساب می‌شود و تصمیم می‌گیرید قرارداد را تمدید کنید یا پولتان را بیرون بکشید.

یک نکتهٔ عملی: اگر در کارگزاریِ دیگری هم حساب دارید، حتماً به سبدگردان بگویید. وگرنه ممکن است سرِ کارگزار ناظر سهم‌ها گیر کنید و فروشِ سهمی چند روز عقب بیفتد.

پس اگر کد بورسی دارید، شروعِ سبدگردانی چند روز بیشتر طول نمی‌کشد. کارِ اصلی، انتخابِ درستِ سبدگردان است.

حداقل سرمایه برای سبدگردانی چقدر است؟

عددِ واحدی برای همه وجود ندارد. هر شرکت سبدگردان حداقلِ پذیرشِ خودش را تعیین می‌کند. در سال‌های اخیر حداقلِ اعلام‌شدهٔ بیشترِ سبدگردان‌ها از چند صد میلیون تومان شروع می‌شود و در بعضی شرکت‌ها به چند میلیارد تومان می‌رسد. چند کارگزاری هم طرح‌هایی با حداقلِ پایین‌تر گذاشته‌اند.

چرا حداقل دارند؟ چون سبدِ اختصاصی وقت می‌برد. برای سبدگردان، مدیریتِ سبدِ ۵۰ میلیون تومانی تقریباً همان‌قدر زحمت دارد که سبدِ یک میلیاردی، ولی کارمزدش بیست برابر کمتر است.

توصیهٔ من این است که همهٔ پس‌اندازتان را به سبدگردانی نسپارید. پولی را بدهید که دست‌کم یک سال لازمش ندارید. اگر سرمایه‌تان کمتر از حداقلِ سبدگردان‌هاست، ناراحت نباشید. صندوق‌های سرمایه‌گذاری دقیقاً برای همین ساخته شده‌اند و با مبلغِ کم هم می‌شود واردشان شد. راه‌های دیگرش را در مقالهٔ حداقل سرمایه برای ورود به بورس نوشته‌ام.

پس پیش از هر چیز از شرکت بپرسید حداقلِ پذیرشش چقدر است، و ببینید آن پول را واقعاً می‌توانید یک سال کنار بگذارید یا نه.

کارمزد سبدگردانی چطور حساب می‌شود؟

کارمزدِ سبدگردانی معمولاً دو تکه دارد:

  • کارمزدِ ثابت (مدیریت): درصدی از ارزشِ سبد که چه سود کنید چه ضرر، پرداخت می‌شود. در بازار معمولاً حدودِ ۱ تا ۲ درصدِ ارزشِ سبد در سال است.
  • کارمزدِ عملکرد: سهمی از سودِ «اضافه». یعنی اول یک عدد به اسمِ «شاخصِ مبنا» توافق می‌شود، مثلاً سودِ سپردهٔ بانکی یا بازدهِ شاخص کل بورس. سبدگردان فقط از سودی که بالاتر از این عدد بسازد درصدی برمی‌دارد.

سقف و روشِ محاسبهٔ کارمزد را مقرراتِ سازمان بورس تعیین می‌کند و جزئیاتش در قرارداد نوشته می‌شود. عددِ دقیقِ هر شرکت را از خودِ قرارداد بخوانید، نه از تبلیغ.

مثالِ عددی: از سودِ شما چقدر به سبدگردان می‌رسد؟

بیایید با هم حساب کنیم. عددها فقط مثال‌اند. فرض کنیم:

  • سرمایهٔ شما ۱ میلیارد تومان است.
  • کارمزدِ ثابت ۱٫۵٪ در سال است.
  • شاخصِ مبنا ۲۵٪ است (فرض کنید سودِ سپرده همین‌قدر باشد).
  • کارمزدِ عملکرد ۲۰٪ِ سودِ بالاتر از شاخصِ مبناست.

سالِ خوب: سبد ۴۰٪ سود می‌کند، یعنی ۴۰۰ میلیون تومان. سودِ بالاتر از مبنا ۱۵٪ است، یعنی ۱۵۰ میلیون. سبدگردان ۲۰٪ِ این را برمی‌دارد: ۳۰ میلیون. کارمزدِ ثابت هم ۱۵ میلیون است. جمعاً ۴۵ میلیون تومان کارمزد می‌دهید و ۳۵۵ میلیون برای خودتان می‌ماند، یعنی ۳۵٫۵٪ سودِ خالص.

نمودار مثال تقسیم سود سبدگردانی بین سرمایه‌گذار، کارمزد ثابت و کارمزد عملکرد در سال خوب و بد
مثالِ فرضی: در سالِ خوب سبدگردان سهمِ بیشتری می‌برد، ولی در سالِ بد هم کارمزدِ ثابت پرداخت می‌شود.

سالِ بد: سبد فقط ۱۰٪ سود می‌کند، یعنی ۱۰۰ میلیون. این از مبنا کمتر است، پس کارمزدِ عملکرد صفر است. ولی کارمزدِ ثابتِ ۱۵ میلیون را باید بدهید. ۸۵ میلیون می‌ماند، یعنی ۸٫۵٪؛ خیلی کمتر از سپردهٔ بانکی.

این دو سال را کنارِ هم ببینید:

مثالِ کارمزد سبدگردانی برای سرمایهٔ ۱ میلیارد تومانی (عددها فرضی‌اند)
موردسالِ خوب (۴۰٪)سالِ بد (۱۰٪)
سودِ ناخالص۴۰۰ میلیون۱۰۰ میلیون
کارمزدِ ثابت (۱٫۵٪)۱۵ میلیون۱۵ میلیون
کارمزدِ عملکرد۳۰ میلیونصفر
سودِ خالصِ شما۳۵۵ میلیون (۳۵٫۵٪)۸۵ میلیون (۸٫۵٪)

دو درس از این جدول. اول، کارمزدِ عملکرد منصفانه است: سبدگردان وقتی بیشتر می‌برد که شما هم بیشتر برده‌اید. دوم، کارمزدِ ثابت در سالِ بد هم سرِ جایش است. برای همین شاخصِ مبنا خیلی مهم است. اگر مبنا خیلی پایین باشد، سبدگردان با سودی کمتر از سپردهٔ بانکی هم کارمزدِ عملکرد می‌گیرد. سودِ سپرده را می‌توانید با ماشین‌حساب سود بانکی حساب کنید و کنارِ پیشنهادِ سبدگردان بگذارید.

یک هزینهٔ پنهان هم هست: در سبدگردانی سهام در کدِ خودتان خرید و فروش می‌شود. پس کارمزد معاملات بورس و مالیاتِ فروشِ سهام برای هر معامله جداگانه پرداخت می‌شود. سبدگردانی که زیاد خرید و فروش کند، این هزینه را بالا می‌برد.

پس پیش از امضا، سه عدد را بپرسید: کارمزدِ ثابت چند درصد است، کارمزدِ عملکرد چند درصد است، و شاخصِ مبنا دقیقاً چیست.

سبدگردانی بهتر است یا صندوق سرمایه‌گذاری؟

این پرسش را زیاد می‌شنوم و جوابش «بستگی دارد» است، ولی نه یک «بستگی دارد»ِ مبهم. جدولِ زیر فرق‌ها را نشان می‌دهد:

مقایسهٔ سبدگردانی اختصاصی و صندوق سرمایه‌گذاری
ویژگیسبدگردانی اختصاصیصندوق سرمایه‌گذاری
مالکیتسهام مستقیم به نامِ خودتانواحدِ صندوق می‌خرید، نه خودِ سهام
حداقلِ سرمایهبالا (معمولاً چند صد میلیون تومان به بالا)پایین؛ با مبلغِ کم هم می‌شود
تناسب با شماسبد برای ریسک‌پذیریِ خودتان چیده می‌شودیک سبد برای همهٔ سرمایه‌گذاران
کارمزدثابت + عملکرد؛ معمولاً بیشترمعمولاً کمتر و در قیمتِ واحد لحاظ شده
مالیات و هزینهٔ معاملههر معامله کارمزد و مالیاتِ فروش داردمعاملاتِ داخلِ صندوق از مالیاتِ فروش معاف است
سودِ مجمع و حقِ رأیبه خودتان می‌رسدبه صندوق می‌رسد و در قیمتِ واحد می‌آید
شفافیتتک‌تکِ سهم‌ها و سود و زیانشان را می‌بینیدترکیبِ کلی را در گزارش‌ها می‌بینید
نقدشوندگیطبقِ قرارداد؛ فسخِ زودهنگام ممکن است شرط داشته باشدمعمولاً در چند روزِ کاری

اگر سرمایه‌تان کم است یا فقط می‌خواهید سهمی از بازار داشته باشید، صندوق ارزان‌تر و ساده‌تر است. مثلاً صندوق سهامی برای بخشِ پرریسک و صندوقِ درآمد ثابت برای بخشِ کم‌ریسک.

اگر سرمایهٔ قابلِ توجهی دارید، می‌خواهید سهام به نامِ خودتان باشد و سبد دقیقاً به اندازهٔ ریسک‌پذیری‌تان چیده شود، سبدگردانی می‌ارزد. این دوستان هم حرفشان منطقی است که می‌گویند «من می‌خواهم ببینم پولم کجاست».

پس معیارِ اصلی دو چیز است: اندازهٔ سرمایه و اینکه چقدر برایتان مهم است سبد اختصاصی باشد. تصمیمِ نهایی با خودتان.

آیا شرکت‌های سبدگردان بازده تضمینی می‌دهند؟

نه. سازمان بورس به سبدگردانِ مجاز اجازهٔ تضمینِ سود نمی‌دهد، چون هیچ‌کس نمی‌تواند سودِ بورس را از قبل تضمین کند. سبدگردانِ رسمی حداکثر می‌گوید «تا فلان درصد کارمزدِ عملکرد نمی‌گیرم». این تضمینِ سود نیست، شرطِ کارمزد است.

اگر کسی در تلگرام یا اینستاگرام گفت «ماهی ۸ درصد سودِ تضمینی، فقط رمزِ کارگزاری‌تان را بدهید»، جوابتان باید روشن باشد. این سبدگردانی نیست؛ ممکن است کلاهبرداری باشد و شبیهِ طرح پانزی اولش سود بدهد و آخرش همه‌چیز را ببرد. سبدگردانیِ بی‌مجوز جرم است و اگر پولتان برود، هیچ نهادی پشتتان نیست.

پس قاعدهٔ ساده این است: هر جا «سودِ تضمینی» شنیدید، یک قدم عقب بروید.

قرارداد سبدگردانی: پیش از امضا چه چیزهایی را بخوانیم؟

قرارداد سندِ اصلیِ رابطهٔ شما با سبدگردان است. چارچوبش را سازمان بورس تعیین کرده، ولی عددهایش در هر شرکت فرق دارد. این‌ها را با دقت بخوانید:

  • مدتِ قرارداد و شرایطِ تمدید.
  • سطحِ ریسک و ترکیبِ کلیِ سبد: چند درصد سهام، چند درصد اوراق و صندوق.
  • کارمزدِ ثابت و عملکرد، روشِ محاسبه و زمانِ برداشت.
  • شاخصِ مبنا: سودِ بانکی است، شاخص کل است یا عددِ ثابت؟
  • فسخِ زودهنگام: اگر وسطِ سال پولتان را خواستید، چه کارمزد یا شرطی دارد؟
  • گزارشِ عملکرد: هر چند وقت یک بار و در چه قالبی؟
  • واریز و برداشتِ میانِ دوره: می‌شود پول اضافه کرد یا بخشی را برداشت؟

پس قرارداد را در خانه و با حوصله بخوانید، نه پشتِ میزِ شرکت. هر بندی را که نفهمیدید، کتبی بپرسید.

چطور سبدگردان خوب انتخاب کنیم؟ چک‌لیست

انتخابِ سبدگردان مهم‌ترین تصمیمِ این مسیر است. این چک‌لیست را قدم‌به‌قدم بروید:

  1. مجوز را خودتان چک کنید. نامِ شرکت باید در فهرستِ شرکت‌های سبدگردان مجاز در سایتِ سازمان بورس، بخشِ نهادهای مالیِ تحت نظارت، باشد. به حرفِ فروشنده بسنده نکنید.
  2. کارنامه را در بازارِ بد ببینید. در بازارِ صعودی همه سود می‌کنند. بپرسید در سال‌های ریزشِ بورس، سبدهایشان چقدر افت سرمایه داشتند و در مقایسه با شاخص کل چه کردند.
  3. بازده را با مبنای درست مقایسه کنید. سودِ سبدگردان را کنارِ شاخص کل و سودِ سپردهٔ بانکیِ همان دوره بگذارید. ۳۰٪ سود در سالی که شاخص ۶۰٪ رشد کرده، خوب نیست.
  4. کارمزدِ کل را حساب کنید. همان سه عددِ ثابت، عملکرد و مبنا را بگیرید و مثلِ مثالِ بالا برای یک سالِ خوب و یک سالِ بد حساب کنید.
  5. آدم‌ها را بشناسید. مدیرِ سبد کیست، چه گواهینامه‌ای دارد و چند سال سابقه؟
  6. نمونهٔ گزارش بخواهید. گزارشِ عملکردِ شفاف و منظم نشانهٔ خوبی است.
  7. دربارهٔ تعارضِ منافع بپرسید. اگر سبدگردان زیرمجموعهٔ یک گروهِ مالی است، آیا سبدِ شما را از سهم‌ها یا صندوق‌های همان گروه پر می‌کند؟

دربارهٔ سبدگردانی مفید و سبدگردان‌های کارگزاری‌ها

خیلی‌ها مستقیم دنبالِ «سبدگردانی مفید» یا سبدگردانِ کارگزاریِ خودشان می‌گردند. این طبیعی است، چون حساب و کد بورسی‌شان آنجاست و کار راحت‌تر می‌شود. من هیچ شرکتی را توصیه نمی‌کنم. همین چک‌لیست را برای سبدگردان مفید، سبدگردانِ هر کارگزاریِ بزرگِ دیگر یا هر شرکتِ کوچک‌تری به کار ببرید. نامِ بزرگ جای کارنامه و قرارداد را نمی‌گیرد. اگر هنوز کارگزاری انتخاب نکرده‌اید، مقایسهٔ کارگزاری‌های بورس را ببینید.

پس انتخابِ خوب یعنی مجوز، کارنامه در بازارِ بد، کارمزدِ روشن و آدم‌های شناخته‌شده. اگر یکی از این چهار تا لنگ بزند، صبر کنید و گزینهٔ دیگری ببینید.

اشتباه‌های رایج در سبدگردانی

  • دخالتِ هر روزه. بعضی‌ها سبدگردان می‌گیرند و باز هر روز پرتفوی را چک می‌کنند و زنگ می‌زنند که «این سهم را بفروش». این کار را نکنید. تمرکزِ سبدگردان را می‌گیرد و معمولاً به خودتان ضرر می‌زند. شما کارمزد می‌دهید که وقت و اعصابتان آزاد شود، نه اینکه بیشتر از قبل نگران شوید.
  • قضاوت با سودِ سه ماه. سبدگردانی کارِ حداقل یک‌ساله است. با یکی دو ماهِ بد قرارداد را به هم نزنید، ولی کارنامهٔ یک‌ساله را جدی بگیرید.
  • دروغ در پرسش‌نامهٔ ریسک. اگر بگویید «ریسک‌پذیرم» ولی با ده درصد افت خوابتان نبرد، سبدی می‌گیرید که با روحیه‌تان نمی‌خواند.
  • سپردنِ پولی که لازمش دارید. پولِ جهیزیه یا قسطِ ماهِ بعد جایش در سبدگردانی نیست.
  • ندیدنِ کارمزدِ ثابت. خیلی‌ها فقط به سودِ تبلیغ‌شده نگاه می‌کنند. کارمزدِ ثابت در سالِ بد هم کم می‌شود.
  • سپردنِ رمز به آدمِ بی‌مجوز. سبدگردانِ رسمی رمزِ شخصیِ شما را نمی‌خواهد؛ دسترسیِ خودش را از راهِ رسمی می‌گیرد.

سوالات متداول

سبدگردانی چیست؟

سبدگردانی یعنی پولتان را با قراردادِ رسمی به یک شرکتِ دارای مجوز از سازمان بورس می‌سپارید تا در کدِ بورسیِ خودتان سهام و اوراق بخرد و بفروشد. دارایی به نامِ شما می‌ماند و سبدگردان در عوضِ این کار کارمزد ثابت و عملکرد می‌گیرد.

سبدگردانی بهتر است یا صندوق سرمایه‌گذاری؟

برای سرمایهٔ کم، صندوق ارزان‌تر و ساده‌تر است و از مالیاتِ فروش معاف است. برای سرمایهٔ بزرگ‌تر که می‌خواهید سهام به نامِ خودتان باشد و سبد به اندازهٔ ریسک‌پذیری‌تان چیده شود، سبدگردانی مناسب‌تر است. کارمزدِ سبدگردانی معمولاً بیشتر است.

حداقل سرمایه برای سبدگردانی چقدر است؟

عددِ واحدی نیست و هر شرکت سبدگردان حداقلِ خودش را تعیین می‌کند. در سال‌های اخیر حداقلِ بیشترِ سبدگردان‌ها از چند صد میلیون تومان شروع می‌شود و در بعضی به چند میلیارد تومان می‌رسد. پیش از قرارداد از خودِ شرکت بپرسید.

کارمزد سبدگردانی چقدر است؟

معمولاً دو بخش دارد: کارمزدِ ثابت که در بازار حدودِ یک تا دو درصدِ ارزشِ سبد در سال است، و کارمزدِ عملکرد که درصدی از سودِ بالاتر از شاخصِ مبناست. سقف و روش را مقرراتِ سازمان بورس و عددِ دقیق را قرارداد تعیین می‌کند.

آیا سبدگردان سود تضمینی می‌دهد؟

نه. سازمان بورس به سبدگردانِ مجاز اجازهٔ تضمینِ سود نمی‌دهد. سبدگردان فقط می‌تواند شرط کند که تا سطحِ معینی از سود کارمزدِ عملکرد نگیرد. هر کس وعدهٔ سودِ تضمینی داد، احتمالاً مجوز ندارد و باید از او دوری کرد.

چطور بفهمیم یک شرکت سبدگردان مجوز دارد؟

نامِ شرکت را در سایتِ سازمان بورس و اوراق بهادار، بخشِ نهادهای مالیِ تحت نظارت و فهرستِ سبدگردان‌ها، جست‌وجو کنید. اگر نامش آنجا نبود، پولتان را به او نسپارید، حتی اگر تبلیغاتِ زیاد و سودهای چشمگیر نشان بدهد.

آیا می‌شود قرارداد سبدگردانی را زودتر فسخ کرد؟

معمولاً بله، ولی شرایطش در قرارداد نوشته شده است. بعضی شرکت‌ها برای فسخِ پیش از پایانِ دوره کارمزد یا شرطِ اضافه دارند. پیش از امضا بندِ فسخ را بخوانید تا اگر وسطِ سال پولتان را لازم داشتید، غافلگیر نشوید.

در سبدگردانی سهام به نام چه کسی خریده می‌شود؟

در سبدگردانیِ اختصاصی سهام به نامِ خودِ شما و در کدِ بورسیِ خودتان خریده می‌شود. برای همین سودِ نقدیِ مجامع و حقِ رأی هم به خودتان می‌رسد و می‌توانید تک‌تکِ سهم‌ها و سود و زیانشان را ببینید.

جمع‌بندی

سبدگردانی برای کسی است که سرمایهٔ قابلِ توجهی دارد، وقت یا سوادِ بورسی ندارد و می‌خواهد سهام به نامِ خودش بماند. در مقابل، کارمزدِ بیشتری از صندوق می‌دهد و باید سبدگردان را با دقت انتخاب کند. هیچ سبدگردانِ مجازی هم سودِ تضمینی نمی‌دهد.

پس اگر به سبدگردانی فکر می‌کنید، اول مجوزِ شرکت را در سایتِ سازمان بورس چک کنید. بعد سه عددِ کارمزدِ ثابت، کارمزدِ عملکرد و شاخصِ مبنا را بگیرید و برای یک سالِ خوب و یک سالِ بد حساب کنید. اگر سرمایه‌تان به حداقلِ سبدگردان‌ها نمی‌رسد، از صندوق‌های سرمایه‌گذاری شروع کنید.

نویسنده

فائزه حیدری

۱۱۴ نوشته دربارهٔ آموزش بورس و تحلیل بنیادی

به‌عنوان یک کارشناس ارشد مالی، برای من پول و مدیریت سرمایه بسیار جذاب است. از این جهت که بتوانم براساس مطلوبیت‌های خودم تصمیم بگیرم، نه براساس موجودی حساب بانکی‌ام.

همهٔ نوشته‌های فائزه حیدری
برای یادگیری با ترتیبدورهٔ ویژهٔ ورود به بورسبرای کسانی که می‌خواهند خرید و فروش سهام، انتخاب سهم و ورود اصولی به بورس را از پایه یاد بگیرند.۱۳ ساعت · ۵ جلسهجزئیات دوره

ادامهٔ خواندن

بعدش چه بخوانم؟

دیدگاه‌ها

    ۵ دیدگاهِ پیشین

    1. مونا بزرگی ·

      عالی بود

    2. ناصر ·

      عالی بود ممنون

    3. hosseinsharafi ·

      سلام ممنون بابت مطلب اخیر.چطور سبدگردان خوب انتخاب کنیم؟ویژگی سبدگردان خوب چیه؟

      1. فائزه حیدری ·

        سلام، بابت تاخیر در پاسخگویی عذر میخوام. مقاله به روزرسانی شده، فکر کنم الان بتونید به جواب هاتون در رابطه با سبدگردانی برسید. اگر سوالی هم داشتید مطرح کنید.

    4. حسینی ·

      سلام و احترام
      بنده نمایندگی شرکت سبدگردان آرمان اقتصاد را دارم .
      می توانم پاسخگوی سوالات شما باشم

    اپلیکیشن حامد ثقفی · رایگان

    سهم‌هایتان را بی‌خیره‌شدن به تابلو دنبال کنید

    قیمت، حجم و ارزش معاملات و P/E هر سهم در اپ است؛ برای هر عدد هشدار بگذارید. ساعت باز و بسته شدن بازار هم با شمارش معکوس.

    اپ رایگان را نصب کنید:

    هشدار با ورود به حساب کار می‌کند.