جدول مالیات حقوق ۱۴۰۴ و ۱۴۰۵؛ معافیت، پلهها و مثال عددی
فهرست مطالب۱۰ بخش
- مالیات حقوق یعنی چه و چه کسی آن را میپردازد؟
- جدول مالیات حقوق ۱۴۰۴ (ماهانه)
- جدول مالیات حقوق ۱۴۰۵؛ سقف معافیت ۴۰ میلیون تومان
- مقایسهی معافیت در چند سال اخیر
- مالیات حقوق را قدمبهقدم حساب کنیم (مثال)
- چه چیزهایی مشمول مالیات حقوق نیست؟
- مالیات حقوق در زندگیِ پسانداز و سرمایهگذاری
- اشتباههای رایج در محاسبهی مالیات حقوق
- سوالات متداول
- جمعبندی

جدول مالیات حقوق ۱۴۰۴ اینطور کار میکند: ماهی ۲۴ میلیون تومان اول حقوقتان معاف است. از آن به بالا، مالیات پلهپله حساب میشود؛ ۱۰٪ برای پلهی اول و تا ۳۰٪ برای پلهی آخر. مالیات فقط روی بخشِ بالای سقف است، نه کل حقوق. در ۱۴۰۵ سقف معافیت به ۴۰ میلیون تومان رسیده است.
خیلیها فیش حقوقیشان را میگیرند و میپرسند: «این عدد مالیات از کجا آمد؟» در این نوشته با هم جدول را میخوانیم، چند مثال را قدمبهقدم حساب میکنیم و میبینیم چه چیزهایی مشمول مالیات نیست. اگر دنبال جدول ۱۴۰۵ آمدهاید، آن هم پایینتر آمده است.
مالیات حقوق یعنی چه و چه کسی آن را میپردازد؟
مالیات حقوق یعنی بخشی از پولی که ماهانه از کارفرما میگیرید، بهعنوان مالیات به دولت میرسد. این کار را خودِ کارفرما انجام میدهد: مالیات را از حقوق شما کم میکند و به سازمان امور مالیاتی میدهد. شما چیزی جدا پرداخت نمیکنید و معمولا لازم نیست خودتان اظهارنامه بدهید.
این قاعده برای همهی حقوقبگیرها یکی است: کارمند دولت و بخش خصوصی، کارگر و حتی کسی که قرارداد ساعتی یا روزمزد دارد. جدول جدا برای «کارگران» نداریم. فقط بعضی پرداختها، مثل سنوات و عیدی، قاعدهی خودشان را دارند که پایینتر میآید.
سقف معافیت هر سال در قانون بودجهی همان سال تعیین میشود. برای همین هر سال جدول تازه میبینید و عددها بالا میروند؛ دولت میخواهد با تورم هماهنگ شود. پس اولین کار این است که سالِ درست را انتخاب کنید.
جدول مالیات حقوق ۱۴۰۴ (ماهانه)
جدول زیر درآمد مشمول مالیات را ماهانه و به تومان نشان میدهد. «مشمول» یعنی بعد از کمکردن موردهای معاف. ستون سوم نرخی است که فقط روی همان پله اعمال میشود.
| بخشی از حقوق مشمول | معادل سالانه | نرخ مالیات |
|---|---|---|
| تا ۲۴ میلیون | تا ۲۸۸ میلیون | معاف |
| ۲۴ تا ۳۰ میلیون | ۲۸۸ تا ۳۶۰ میلیون | ۱۰٪ |
| ۳۰ تا ۳۸ میلیون | ۳۶۰ تا ۴۵۶ میلیون | ۱۵٪ |
| ۳۸ تا ۵۰ میلیون | ۴۵۶ تا ۶۰۰ میلیون | ۲۰٪ |
| ۵۰ تا حدود ۶۶٫۷ میلیون | ۶۰۰ تا ۸۰۰ میلیون | ۲۵٪ |
| بیش از حدود ۶۶٫۷ میلیون | بیش از ۸۰۰ میلیون | ۳۰٪ |
یعنی اگر حقوق مشمول شما ماهی ۳۰ میلیون تومان باشد، فقط روی ۶ میلیونِ بالای سقف ۱۰٪ مالیات میدهید؛ یعنی ۶۰۰ هزار تومان، نه ۳ میلیون. این بزرگترین اشتباهِ رایج است. بعضیها فکر میکنند با رفتن به پلهی بالاتر، مالیاتِ کل حقوقشان بالا میرود. نه؛ فقط همان تکهی تازه با نرخ بالاتر حساب میشود.
یک نکته: این جدول را از جمعبندی منابع مالیاتی منتشرشده آوردهام و متن بخشنامهی هر سال با مرز پلهها ممکن است کمی فرق داشته باشد. اگر موضوع به حقوقیتان گره خورده، جدول را با بخشنامهی همان سال در سایت سازمان امور مالیاتی تطبیق دهید.
جدول مالیات حقوق ۱۴۰۵؛ سقف معافیت ۴۰ میلیون تومان
امروز آبان ۱۴۰۵ است و حقوقهایی که این ماه میگیرید با جدول ۱۴۰۵ حساب میشود. طبق قانون بودجهی ۱۴۰۵، معافیت ماهانه ۴۰ میلیون تومان (۴۸۰ میلیون تومان در سال) و پلهها اینطور است:
| بخشی از حقوق مشمول | نرخ مالیات |
|---|---|
| تا ۴۰ میلیون | معاف |
| ۴۰ تا ۸۰ میلیون | ۱۰٪ |
| ۸۰ تا ۱۰۰ میلیون | ۱۵٪ |
| ۱۰۰ تا ۱۲۰ میلیون | ۲۰٪ |
| ۱۲۰ تا ۱۴۰ میلیون | ۲۵٪ |
| بیش از ۱۴۰ میلیون | ۳۰٪ |
پس معافیت از ۲۴ به ۴۰ میلیون رسیده؛ حدود ۶۷٪ بیشتر. برای بیشترِ حقوقبگیرها این یعنی مالیات ماهانه یا صفر است یا خیلی کم. اگر بعد از انتشار این نوشته بخشنامهی تازهای آمد، همان مقدم است؛ آخرین عدد را از حسابداری محل کارتان بپرسید.
مقایسهی معافیت در چند سال اخیر
برای اینکه حس کنید معافیت چقدر عوض شده، سقف ماهانهی چند سال را کنار هم گذاشتهام. عددها از جدولهای منتشرشده است و گرد آمدهاند.
| سال | معافیت ماهانه | معافیت سالانه |
|---|---|---|
| ۱۴۰۲ | حدود ۱۰ میلیون | حدود ۱۲۰ میلیون |
| ۱۴۰۳ | ۱۲ میلیون | ۱۴۴ میلیون |
| ۱۴۰۴ | ۲۴ میلیون | ۲۸۸ میلیون |
| ۱۴۰۵ | ۴۰ میلیون | ۴۸۰ میلیون |
جدول ۱۴۰۳ پنج پله داشت: تا ۱۲ میلیون معاف، بعد ۱۰٪ تا حدود ۱۶٫۵ میلیون، ۱۵٪ تا ۲۷ میلیون، ۲۰٪ تا ۴۰ میلیون و بالاتر از آن ۳۰٪. جدولهای ۱۴۰۱ و ۱۴۰۰ سقفهای خیلی پایینتری داشتند. اگر برای اختلافحساب یا تسویهی سالهای قبل جدول دقیق لازم دارید، بخشنامهی همان سال را ببینید، نه یک جدول کلی.
این پرش را کنار تورم بگذارید: معافیت دو برابر شده چون قیمتها و حقوقها هم بالا رفتهاند. اگر میخواهید بدانید تورم چطور پول شما را آب میکند، تورم چیست را بخوانید.
مالیات حقوق را قدمبهقدم حساب کنیم (مثال)
فرض کنید حقوق مشمول مالیات شما در ۱۴۰۵ ماهی ۵۵ میلیون تومان است. این فقط یک مثال است.
- بخش معاف را کم کنید: ۵۵ منهای ۴۰ میشود ۱۵ میلیون.
- این ۱۵ میلیون در پلهی ۱۰٪ است (چون از ۸۰ میلیون کمتر است).
- مالیات: ۱۵ میلیون ضربدر ۱۰٪ میشود ۱٫۵ میلیون تومان.
- خالص دریافتی تقریبی: ۵۵ منهای ۱٫۵ میشود ۵۳٫۵ میلیون تومان.
یعنی از ۵۵ میلیون فقط حدود ۲٫۷٪ مالیات میدهید. حالا مثالی با حقوق بالاتر: ماهی ۹۰ میلیون تومان در ۱۴۰۵.
- پلهی ۱۰٪: از ۴۰ تا ۸۰ میلیون یعنی ۴۰ میلیون؛ مالیاتش ۴ میلیون.
- پلهی ۱۵٪: از ۸۰ تا ۹۰ میلیون یعنی ۱۰ میلیون؛ مالیاتش ۱٫۵ میلیون.
- جمع مالیات: ۵٫۵ میلیون تومان؛ حدود ۶٪ کل حقوق.
و یک مثال برای ۱۴۰۴، با حقوق مشمول ۴۰ میلیون در ماه: روی ۲۴ تا ۳۰ میلیون ده درصد میدهید (۶۰۰ هزار)، روی ۳۰ تا ۳۸ میلیون پانزده درصد (۱٫۲ میلیون) و روی ۳۸ تا ۴۰ میلیون بیست درصد (۴۰۰ هزار). جمع: ۲٫۲ میلیون تومان. توجه کنید که همان حقوق در ۱۴۰۵ کاملا معاف است.
پس فرمول ساده است: حقوق مشمول را بنویسید، هر پله را جدا حساب کنید، مالیات پلهها را جمع کنید. اگر کمی تمرین کنید، فیش حقوقیتان را خودتان کنترل میکنید.
چه چیزهایی مشمول مالیات حقوق نیست؟
«حقوق مشمول» با «حقوق ناخالص» فرق دارد. بعضی پرداختها بهطور کامل یا تا سقفی از مالیات معافند. اینها را در فیش خود چکلیست کنید:
- عیدی و پاداش پایان سال: تا یکدوازدهمِ سقف معافیت سالانه معاف است؛ یعنی حدود ۲۴ میلیون تومان در ۱۴۰۴ و ۴۰ میلیون تومان در ۱۴۰۵.
- سهم بیمهی خودِ کارمند: حق بیمهای که از حقوق شما کم میشود معمولا قبل از محاسبهی مالیات کنار گذاشته میشود. حسابداری شرکت این را اعمال میکند.
- حقوق بازنشستگی و مزایای پایان خدمت: مثل سنوات، با شرطهایی معافند.
- هزینهی سفر و ماموریت: مبلغی که برای ماموریت واقعی پرداخت میشود مشمول نیست.
- مناطق کمتر توسعهیافته: در بعضی مناطق، درصدی تخفیف روی مالیات حقوق وجود دارد.
از طرف دیگر، سالهای اخیر بعضی مزایای رفاهی که قبلا معاف بودند (مثل کمکهزینهی مسکن و بن) در بودجهها شرطهای تازه گرفتهاند. اگر فیشتان این را دارد، از حسابدار بپرسید این ماه شامل مالیات شده یا نه. جزییات هر مورد هر سال ممکن است عوض شود.
چند شغل دارید؟ اگر از دو کارفرما حقوق میگیرید، معافیت را فقط یک بار میتوانید استفاده کنید و حقوقها برای مالیات روی هم حساب میشوند. هر دو کارفرما را دربارهی این موضوع آگاه کنید تا بیشتر یا کمتر از حد مالیات کم نشود.
مالیات حقوق در زندگیِ پسانداز و سرمایهگذاری
معافیتِ بالاتر یعنی بعد از مالیات پول بیشتری دستتان میماند. این پول را کجا بگذارید؟ تصمیمِ نهایی با خودتان، ولی چند راه برای مقایسه هست: محاسبهی سود بانکی نشان میدهد سپرده چه میدهد؛ سپردهی بانکی یا بورس دو مسیر را کنار هم میگذارد؛ و صندوق درآمد ثابت گزینهی میانی است. اگر هر ماه مقدار کمی کنار میگذارید، خرید پلهای و منظم به شما کمک میکند هیجانی تصمیم نگیرید.
مالیاتهای دیگر هم هست که با حقوق قاطی نشود: مالیات بر ارزش افزوده روی خرید شما حساب میشود (مالیات بر ارزش افزوده چیست) و مالیات سودِ سرمایه موضوعی جداست (سود سرمایهای چیست). اگر قسط دارید، محاسبهی اقساط وام را هم کنار حقوق خالصتان بگذارید تا بدانید چقدر برایتان میماند.
اشتباههای رایج در محاسبهی مالیات حقوق
- فکر کردن اینکه مالیات روی کل حقوق بسته میشود. نه؛ فقط روی بخش بالای پله.
- مخلوطکردن ماهانه و سالانه. جدول ماهانه را با عدد سالانه اجرا نکنید.
- مخلوطکردن ریال و تومان. در متنهای رسمی عدد گاهی به ریال است؛ یک صفر کمش کنید تا تومان شود.
- جدول سال اشتباه. حقوق ۱۴۰۴ را با جدول ۱۴۰۵ حساب نکنید.
- فراموشکردن اضافهکاری و پاداش. اینها هم جزو درآمد مشمول ماه حساب میشوند، مگر معافیتی داشته باشند.
پس پیش از اعتراض به فیش، سه چیز را چک کنید: سالِ جدول، ماهانه یا سالانه بودنِ عددها، و اینکه کدام پرداختها معاف حساب شدهاند.
سوالات متداول
معافیت مالیات حقوق ۱۴۰۴ چقدر است؟
سقف معافیت ماهانهی مالیات حقوق در ۱۴۰۴ برابر ۲۴ میلیون تومان، یعنی سالانه ۲۸۸ میلیون تومان است. حقوق مشمول تا این مبلغ مالیات ندارد و فقط مازاد آن پلهپله مشمول مالیات میشود.
مالیات حقوق ۱۴۰۵ چقدر است؟
طبق قانون بودجهی ۱۴۰۵، تا ۴۰ میلیون تومان در ماه معاف است. از ۴۰ تا ۸۰ میلیون ۱۰٪، تا ۱۰۰ میلیون ۱۵٪، تا ۱۲۰ میلیون ۲۰٪، تا ۱۴۰ میلیون ۲۵٪ و بالاتر ۳۰٪ مالیات تعلق میگیرد.
آیا مالیات روی کل حقوق حساب میشود؟
خیر. مالیات پلهای است: بخش معاف مالیات ندارد و هر نرخ فقط روی بخشی از حقوق مینشیند که در همان پله است. رفتن به پلهی بالاتر مالیات کل حقوق را بالا نمیبرد.
جدول مالیات حقوق کارگران با کارمندان فرق دارد؟
نه، جدول معافیت و نرخها برای کارگر و کارمند و دولتی و خصوصی یکی است. فقط بعضی مزایا و پرداختها شرط و معافیت جدا دارند که باید در بخشنامهی همان سال بررسی شود.
مالیات حقوق را چه کسی میپردازد؟
کارفرما هر ماه مالیات را از حقوق شما کم میکند و به سازمان امور مالیاتی میدهد. حقوقبگیر معمولا لازم نیست جداگانه چیزی پرداخت کند یا اظهارنامه بدهد، مگر درآمد دیگری هم داشته باشد.
عیدی مشمول مالیات است؟
عیدی و پاداش پایان سال تا یکدوازدهم سقف معافیت سالانه مالیات ندارد؛ یعنی حدود ۲۴ میلیون تومان در ۱۴۰۴ و ۴۰ میلیون تومان در ۱۴۰۵. مازاد بر آن مشمول مالیات میشود.
اگر از دو جا حقوق بگیرم مالیات چطور حساب میشود؟
معافیت فقط یک بار برای شما حساب میشود و حقوقهای دو کارفرما برای تعیین پله روی هم قرار میگیرد. برای اطمینان از روش محاسبه، موضوع را با حسابداری هر دو محل کار در میان بگذارید.
چرا جدول مالیات هر سال عوض میشود؟
چون سقف معافیت هر سال در قانون بودجهی همان سال تعیین میشود. دولت آن را با تورم و افزایش حقوقها هماهنگ میکند تا حقوقبگیرِ کمدرآمد مشمول مالیات نشود.
جمعبندی
پس خلاصه این است: ابتدا سال درست را پیدا کنید؛ سقف معافیت ۱۴۰۴ برابر ۲۴ و ۱۴۰۵ برابر ۴۰ میلیون تومان در ماه است. بعد حقوق مشمول را از معافیت کم کنید و هر پله را جدا حساب کنید. اگر عددی در فیشتان عجیب بود، از حسابدار بخواهید همین محاسبه را جلوی چشمتان انجام دهد.
