قانون ۲ درصد در مدیریت سرمایه؛ محاسبهٔ حجم هر معامله با مثال
فهرست مطالب۱۳ بخش
- قانون ۲ درصد چیست؟ معنای ساده و دقیق
- چرا ۲ درصد؟ حسابِ ضررهای پشتِ سرِ هم
- حجمِ خرید را با قانون ۲ درصد چطور حساب کنیم؟
- مثالِ گام‌به‌گام در بورسِ تهران
- حدِ ضررِ دور یا نزدیک: حجم عوض میشود، ریسک نه
- قانون ۲ درصد در بورسِ ایران: سه جا که باید محتاط‌تر بود
- ۱. صفِ فروش و دامنهٔ نوسان
- ۲. گپ و توقفِ نماد
- ۳. سهم‌های کم‌حجم
- قانون ۶ درصد: سقفِ ضررِ ماهانه
- تفاوت قانون ۲ درصد و ۶ درصد
- قانون ۲ درصد برای سرمایهٔ کم هم کاربرد دارد؟
- قانون ۲ درصد و نسبت ریسک به ریوارد: چرا با ضرر هم میشود سود کرد؟
- روش‌های مدیریت سرمایه: ۱٪، ۲٪ یا ۳٪؟
- مدیریت ریسک در ترید: پنج اشتباهِ رایج با قانون ۲ درصد
- چک‌لیستِ پیش از هر معامله
- سوالات متداول
- جمع‌بندی
خیلی‌ها می‌پرسند: «با این پول، از این سهم چقدر بخرم؟» جوابِ قانون ۲ درصد ساده است: در هیچ معاملهای بیشتر از ۲٪ کلِ سرمایه‌تان را در خطرِ ضرر نگذارید. یعنی اگر حدِ ضرر خورد، فقط ۲٪ حساب کم شود. حجمِ خرید را هم از همین عدد و فاصلهٔ حدِ ضرر حساب می‌کنیم.
این قانون یکی از پایه‌های مدیریت سرمایه است. نه تحلیل یادتان می‌دهد و نه سهم معرفی میکند. فقط یک کار میکند: نمی‌گذارد یک یا چند اشتباه، کلِ پولتان را ببرد. بیایید با هم قدم‌به‌قدم ببینیم این قانون یعنی چه، چطور با آن حجمِ معامله را حساب کنیم و در بورسِ ایران کجا باید حواس‌مان را بیشتر جمع کنیم.
قانون ۲ درصد چیست؟ معنای ساده و دقیق
قانون ۲ درصد را Alexander Elder (الکساندر الدر)، روان‌پزشک و معامله‌گرِ مشهور، در کتابِ Come Into My Trading Room معروف کرد. حرفش این است: مقدارِ پولی که در هر معامله «در خطر» است، نباید از ۲٪ موجودیِ حساب بیشتر شود.
مهم‌ترین نکته همین واژهٔ «در خطر» است. قانون نمی‌گوید فقط ۲٪ پولتان را سهم بخرید. میگوید اگر معامله خراب شد و از حدِ ضرر بیرون آمدید، ضررتان از ۲٪ کلِ حساب بیشتر نشود.
یک مثالِ ساده: سرمایهٔ شما ۱۰۰ میلیون تومان است. ۲٪ آن میشود ۲ میلیون تومان. پس در هر معامله حاضرید حداکثر ۲ میلیون تومان ضرر کنید، نه بیشتر. ممکن است برای همین معامله ۳۰ یا ۴۰ میلیون تومان سهم بخرید؛ به شرطی که اگر حدِ ضرر فعال شد، فقط ۲ میلیون از دست برود.
الدر برای این قانون تشبیهِ قشنگی دارد. میگوید معاملهگر در دریا شنا میکند و دو خطر دارد: کوسه و ماهی‌های پیرانا. کوسه یک گازِ بزرگ می‌زند و کار را تمام میکند. قانون ۲ درصد جلوی گازِ کوسه را می‌گیرد. برای پیراناها، یعنی ضررهای کوچکِ پشتِ سرِ هم، قانونِ دیگری دارد که پایین‌تر می‌گوییم.
پس قانون ۲ درصد یعنی سقفِ ضرر در هر معامله، نه سقفِ خرید.
چرا ۲ درصد؟ حسابِ ضررهای پشتِ سرِ هم
شاید بگویید: «من تحلیلم خوب است؛ چرا این‌قدر کم؟» جوابش در یک واقعیتِ تلخ است: هر معاملهگری، حتی بهترین‌ها، دوره‌های بدشانسی دارد. گاهی پنج، هفت یا ده معامله پشتِ سرِ هم ضرر می‌دهند. قانون ۲ درصد برای همین روزهاست.
بیایید با هم حساب کنیم. فرض کنید با ۱۰۰ میلیون تومان شروع کرده‌اید و ۱۰ معامله پشتِ سرِ هم ضرر می‌کنید. هر بار هم درصدِ ثابتی از موجودیِ همان لحظه را از دست می‌دهید:
| ریسکِ هر معامله | بعد از ۵ ضرر | بعد از ۱۰ ضرر | بعد از ۲۰ ضرر | سودِ لازم برای جبرانِ ۱۰ ضرر |
|---|---|---|---|---|
| ۲٪ | ۹۰٫۴ میلیون | ۸۱٫۷ میلیون | ۶۶٫۸ میلیون | ۲۲٪ |
| ۵٪ | ۷۷٫۴ میلیون | ۵۹٫۹ میلیون | ۳۵٫۸ میلیون | ۶۷٪ |
| ۱۰٪ | ۵۹ میلیون | ۳۴٫۹ میلیون | ۱۲٫۲ میلیون | ۱۸۷٪ |
فرق را ببینید. با ریسکِ ۲٪، بعد از ۱۰ ضرر هنوز بیش از ۸۰٪ پولتان سرِ جایش است و با ۲۲٪ سود برمی‌گردید. با ریسکِ ۱۰٪، دو سومِ حساب رفته و باید پولتان را نزدیکِ سه برابر کنید تا فقط به نقطهٔ اول برسید.
این افتِ حساب از بالاترین نقطه تا کف را دراودان یا افت سرمایه می‌گویند. هرچه دراودان عمیق‌تر باشد، جبرانش سخت‌تر است؛ چون حالا با پولِ کمتری باید سود کنید. مثلِ قابلمه‌ای که ته گرفته؛ هرچه بیشتر بسوزد، تمیز کردنش سخت‌تر است.
پس عددِ ۲٪ یعنی شما در بدترین دورهٔ کاری‌تان هم زنده می‌مانید و فرصتِ جبران دارید.
حجمِ خرید را با قانون ۲ درصد چطور حساب کنیم؟
این مهم‌ترین بخشِ کار است. اسمش «تعیینِ حجمِ پوزیشن» است. پوزیشن یعنی همان معاملهای که باز کرده‌اید. حساب سه عدد لازم دارد: کلِ سرمایه، قیمتِ ورود و قیمتِ حد ضرر.
فرمول در سه خط خلاصه میشود:
- ریسکِ مجاز = کلِ سرمایه × ۲٪
- ریسکِ هر سهم = قیمتِ ورود − قیمتِ حدِ ضرر + کارمزدِ خرید و فروشِ هر سهم
- تعدادِ سهم = ریسکِ مجاز ÷ ریسکِ هر سهم
مثالِ گام‌به‌گام در بورسِ تهران
فرض کنیم سرمایهٔ شما ۲۰۰ میلیون تومان است. سهمی را زیرِ نظر دارید که قیمتش ۵٬۰۰۰ تومان است. تحلیل‌تان میگوید اگر قیمت به ۴٬۵۰۰ تومان برسد، حرفِ شما غلط بوده و باید بیرون بیایید. (این عددها فقط مثال‌اند.)
- ریسکِ مجاز را حساب کنید. ۲٪ از ۲۰۰ میلیون میشود ۴ میلیون تومان. این بیشترین ضرری است که در این معامله می‌پذیرید.
- فاصلهٔ حدِ ضرر را ببینید. از ۵٬۰۰۰ تا ۴٬۵۰۰ تومان، ۵۰۰ تومان برای هر سهم است؛ یعنی ۱۰٪ زیرِ قیمتِ ورود.
- کارمزد را اضافه کنید. کارمزد معاملات بورس برای خرید و فروشِ سهم، روی هم حدودِ یک و ربع درصد است. اینجا تقریباً ۶۰ تومان برای هر سهم میشود. پس ریسکِ واقعیِ هر سهم حدودِ ۵۶۰ تومان است.
- تعداد را حساب کنید. ۴٬۰۰۰٬۰۰۰ تقسیم بر ۵۶۰ میشود حدودِ ۷٬۱۴۰ سهم.
- مبلغِ خرید را ببینید. ۷٬۱۴۰ سهم ضربِ در ۵٬۰۰۰ تومان میشود حدودِ ۳۵٫۷ میلیون تومان؛ یعنی کمتر از ۱۸٪ کلِ سرمایه.
دیدید؟ شما ۳۵٫۷ میلیون تومان سهم خریدید، ولی اگر حدِ ضرر فعال شود، فقط حدودِ ۴ میلیون، یعنی ۲٪ حساب، از دست می‌رود.
چرا کارمزد را حساب کردیم؟ اگر حسابش نکنیم، به ۸٬۰۰۰ سهم می‌رسیم. آن‌وقت ضررِ واقعی با کارمزد حدودِ ۴٫۵ میلیون تومان میشود، یعنی ۲٫۲۴٪. عددِ کوچکی است، ولی در ده‌ها معامله جمع میشود.
پس دفعهٔ بعد اول حدِ ضرر را پیدا کنید، بعد حجم را حساب کنید؛ هیچ‌وقت برعکس.
حدِ ضررِ دور یا نزدیک: حجم عوض میشود، ریسک نه
قشنگیِ قانون ۲ درصد این است که حدِ ضرر را بازار و تحلیلِ شما تعیین میکند، نه پول. اگر حدِ ضرر دور باشد، کمتر می‌خرید. اگر نزدیک باشد، بیشتر. ولی ضررِ نهایی همیشه همان ۴ میلیون تومان است.
در جدولِ زیر، همان حسابِ ۲۰۰ میلیونی و همان سهمِ ۵٬۰۰۰ تومانی را با حدِ ضررهای مختلف می‌بینید. کارمزد را برای سادگی حدودِ ۶۰ تومان برای هر سهم گرفته‌ایم:
| حدِ ضرر | فاصله تا ورود | ریسکِ هر سهم با کارمزد | تعدادِ سهم | مبلغِ خرید | سهم از کلِ سرمایه |
|---|---|---|---|---|---|
| ۴٬۸۵۰ | ۳٪ | ۲۱۰ تومان | حدودِ ۱۹٬۰۰۰ | حدودِ ۹۵ میلیون | ۴۸٪ |
| ۴٬۷۵۰ | ۵٪ | ۳۱۰ تومان | حدودِ ۱۲٬۹۰۰ | حدودِ ۶۴٫۵ میلیون | ۳۲٪ |
| ۴٬۵۰۰ | ۱۰٪ | ۵۶۰ تومان | حدودِ ۷٬۱۴۰ | حدودِ ۳۵٫۷ میلیون | ۱۸٪ |
| ۴٬۰۰۰ | ۲۰٪ | ۱٬۰۶۰ تومان | حدودِ ۳٬۸۰۰ | حدودِ ۱۹ میلیون | ۹٫۵٪ |
جدول یک درسِ مهم دارد: حدِ ضررِ نزدیک یعنی حجمِ بزرگ. اگر حدِ ضرر خیلی نزدیک باشد، حساب ممکن است بگوید بیشتر از کلِ پولتان بخرید. اینجا قانون میگوید سقفِ خرید، پولِ نقدِ خودتان است. برای رسیدن به آن عدد، وام و اعتبارِ کارگزاری نگیرید.
نکتهٔ دیگر هم کارمزد است. در حدِ ضررِ ۳٪، تقریباً یک سومِ ریسکِ هر سهم فقط کارمزد است. پس حدِ ضررهای خیلی تنگ در بورسِ ایران بهصرفه نیستند.
پس حدِ ضرر را جایی بگذارید که منطقِ تحلیل میگوید، و بگذارید قانون ۲ درصد حجم را تنظیم کند.
قانون ۲ درصد در بورسِ ایران: سه جا که باید محتاط‌تر بود
قانون ۲ درصد در بازارهایی ساخته شده که هر لحظه میشود فروخت. بورسِ ما چند ویژگی دارد که ضررِ واقعی را گاهی از ۲٪ بیشتر میکند. بهتر است این‌ها را از اول بدانید.
۱. صفِ فروش و دامنهٔ نوسان
در بورسِ ایران قیمتِ هر سهم در یک روز فقط تا سقف و کفِ مشخصی بالا و پایین می‌رود. به این «دامنهٔ نوسان» می‌گویند. اگر خبرِ بدی بیاید، سهم ممکن است چند روز در صفِ فروش بماند. آن‌وقت حدِ ضرر شما فعال شده، ولی خریداری نیست که بخرد.
مثلِ این است که بخواهید از اتوبوس پیاده شوید، ولی راننده تا سه ایستگاهِ بعد نگه ندارد. شما در ۴٬۵۰۰ تومان می‌خواستید پیاده شوید، ولی شاید در ۴٬۲۰۰ تومان بتوانید.
۲. گپ و توقفِ نماد
گاهی نماد چند روز بسته می‌ماند، مثلاً برای مجمع یا افشای اطلاعات. وقتی باز میشود، قیمت ممکن است با فاصله پایین‌تر شروع شود. این را گپ قیمت می‌گویند. دربارهٔ دلیل‌های بسته شدنِ نماد هم در مقالهٔ انواع توقف نمادها مفصل نوشته‌ایم.
۳. سهم‌های کم‌حجم
در سهم‌هایی که روزی فقط چند معاملهٔ کوچک دارند، فروشِ حجمِ زیاد خودش قیمت را پایین می‌آورد. اینجا هم ضررِ واقعی بیشتر از عددِ روی کاغذ میشود.
توصیهٔ من برای بورسِ ایران این است: ۲٪ را سقف بدانید، نه هدف. بسیاری از معامله‌گرانِ باتجربه ۱ تا ۱٫۵ درصد را انتخاب می‌کنند تا اگر صف یا گپ آمد، ضررِ واقعی باز هم از ۲٪ زیاد بالاتر نرود.
پس در بورسِ ما، فاصله‌ای برای بدترین حالت هم کنار بگذارید.
قانون ۶ درصد: سقفِ ضررِ ماهانه
یادتان هست الدر از پیراناها گفت؟ قانون ۲ درصد جلوی یک ضررِ بزرگ را می‌گیرد، ولی پنج ضررِ ۲ درصدیِ پشتِ سرِ هم هم حساب را زخمی میکند. برای همین، الدر قانونِ دومی دارد: قانون ۶ درصد.
قانون ۶ درصد میگوید موجودیِ حساب را اولِ هر ماه یادداشت کنید. هر وقت جمعِ ضررهای همان ماه، بهعلاوهٔ ریسکِ معاملههای بازِ فعلی، به ۶٪ آن عدد رسید، تا آخرِ ماه معاملهٔ تازه باز نکنید.
بیایید با همان حسابِ ۲۰۰ میلیونی حساب کنیم. ۶٪ از ۲۰۰ میلیون میشود ۱۲ میلیون تومان:
- معاملهٔ اول به حدِ ضرر خورد: ۴ میلیون ضرر.
- معاملهٔ دوم هم به حدِ ضرر خورد: ۴ میلیون دیگر. جمع: ۸ میلیون.
- یک معاملهٔ باز دارید که ریسکش ۴ میلیون است. جمع: ۱۲ میلیون، یعنی ۶٪.
- اینجا دیگر معاملهٔ تازه باز نمیکنید. اگر معاملهٔ باز سود داد یا حدِ ضررش را به نقطهٔ سربه‌سر بردید، جا برای معاملهٔ بعدی باز میشود.
چرا این کار مهم است؟ چون چند ضررِ پشتِ سرِ هم معمولاً نشانه است. یا بازار عوض شده، یا حالِ خودِ ما خوب نیست و داریم با عصبانیت معامله می‌کنیم. چند هفته فاصله گرفتن، جلوی ضررِ انتقامی را می‌گیرد. دربارهٔ این حالِ روحی در مقالهٔ روانشناسی ضرر و زیان بیشتر نوشته‌ایم.
تفاوت قانون ۲ درصد و ۶ درصد
این دو قانون کنارِ هم کار می‌کنند. جدولِ زیر فرقشان را خلاصه میکند:
| ویژگی | قانون ۲ درصد | قانون ۶ درصد |
|---|---|---|
| چه چیزی را محدود میکند؟ | ضررِ یک معامله | جمعِ ضررهای یک ماه |
| مبنای حساب | موجودیِ حساب | موجودیِ اولِ ماه |
| در برابرِ چه خطری؟ | یک ضررِ بزرگ (کوسه) | ضررهای کوچکِ پشتِ سرِ هم (پیرانا) |
| وقتی به سقف رسیدید | حجمِ معامله را کوچک‌تر می‌کنید | تا آخرِ ماه معاملهٔ تازه باز نمیکنید |
| سقفِ معاملههای بازِ هم‌زمان | محدود نمی‌کند | عملاً حدودِ سه معامله با ریسکِ کامل |
پس قانون ۲ درصد اندازهٔ هر معامله را تعیین میکند و قانون ۶ درصد میگوید کِی دست نگه دارید.
قانون ۲ درصد برای سرمایهٔ کم هم کاربرد دارد؟
بله، و شاید حتی مهم‌تر باشد. فرض کنید ۲۰ میلیون تومان سرمایه دارید. ۲٪ آن ۴۰۰ هزار تومان است. با همان سهمِ ۵٬۰۰۰ تومانی و حدِ ضررِ ۴٬۵۰۰، حدودِ ۷۱۴ سهم می‌خرید؛ یعنی حدودِ ۳٫۶ میلیون تومان.
شاید بگویید: «۴۰۰ هزار تومان سود یا ضرر که چیزی نیست.» ولی اصل همین است. کسی که با ۲۰ میلیون بی‌حساب معامله کند، با ۲۰۰ میلیون هم همان کار را میکند، فقط ضرر بزرگ‌تر است. قانون درصدی است، پس با هر مقدار پول کار میکند.
چون قیمتِ بیشترِ سهم‌ها در بورسِ ایران پایین است، با سرمایهٔ کم هم میشود حجم را دقیق تنظیم کرد. فقط حواس‌تان به کارمزد باشد. دربارهٔ شروع با پولِ کم، مقالهٔ حداقل سرمایه برای ورود به بورس را هم ببینید.
پس سرمایهٔ کم بهانهٔ کنار گذاشتنِ قانون نیست؛ بهترین زمانِ عادت کردن به آن است.
قانون ۲ درصد و نسبت ریسک به ریوارد: چرا با ضرر هم میشود سود کرد؟
قانون ۲ درصد به‌تنهایی سود نمی‌سازد؛ فقط ضرر را کوچک نگه می‌دارد. سود از جای دیگری می‌آید: از اینکه سودِ معاملههای خوب بزرگ‌تر از ضررِ معاملههای بد باشد. به این نسبت ریسک به ریوارد می‌گویند. ریوارد یعنی سودی که انتظارش را دارید.
بیایید یک حسابِ ساده کنیم. فرض کنید در هر معامله ۲٪ ریسک می‌کنید و هدفِ سودتان ۴٪ است؛ یعنی نسبتِ یک به دو. از ۱۰ معامله، فقط ۴ تا درست درمی‌آید:
- ۴ معاملهٔ سودده × ۴٪ = ۱۶٪ سود
- ۶ معاملهٔ زیان‌ده × ۲٪ = ۱۲٪ ضرر
- نتیجه: حدودِ ۴٪ سودِ خالص، پیش از حسابِ ترکیبی و کارمزد
یعنی با اینکه بیشترِ معامله‌ها ضرر داده‌اند، حساب مثبت است. حالا همین را با ریسکِ ۱۰٪ تصور کنید. همان ۶ ضرر، حساب را تقریباً نصف میکند و دیگر حالی برای ادامه نمی‌ماند.
پس قانون ۲ درصد زمان می‌خرد تا مهارت‌تان فرصتِ نشان دادنِ خودش را پیدا کند.
روش‌های مدیریت سرمایه: ۱٪، ۲٪ یا ۳٪؟
قانون ۲ درصد تنها راه نیست. معامله‌گرها چند روشِ مدیریت سرمایه و تعیینِ حجم دارند. جدولِ زیر رایج‌ترین‌ها را کنارِ هم گذاشته است:
| روش | چطور کار میکند؟ | مناسبِ چه کسی؟ | ضعف |
|---|---|---|---|
| ریسکِ ثابتِ ۱٪ | هر معامله حداکثر ۱٪ حساب | تازهکارها و بازارهای پرنوسان | رشدِ حساب کندتر است |
| قانون ۲ درصد | هر معامله حداکثر ۲٪ حساب | معامله‌گرِ با سیستم و حدِ ضررِ روشن | در صف و گپ ممکن است بیشتر ضرر شود |
| ریسکِ ۳ تا ۵ درصد | ریسکِ بیشتر برای رشدِ سریع‌تر | تقریباً هیچ‌کس | چند ضررِ پیاپی حساب را زمین می‌زند |
| مبلغِ ثابت | هر بار مثلاً ۲۰ میلیون خرید | کسی که حدِ ضرر ندارد | ریسکِ واقعی هر بار فرق میکند |
| سهمِ ثابت از سبد | هر سهم حداکثر مثلاً ۱۰٪ سبد | سرمایه‌گذارِ بلندمدت | با حدِ ضرر کاری ندارد |
اگر تازه شروع کرده‌اید، پیشنهادِ من ۱٪ است. وقتی ژورنال معاملاتی شما نشان داد چند ماه با یک روشِ ثابت کار کرده‌اید، می‌توانید به ۲٪ برسید. از ۲٪ بالاتر نروید.
یک نکتهٔ صادقانه هم بگویم. اگر سرمایه‌گذارِ بلندمدت هستید و سهمِ خوب را برای چند سال نگه می‌دارید، قانون ۲ درصد برای شما ساخته نشده. شما معمولاً حدِ ضررِ کوتاه‌مدت ندارید. برای شما قاعدهٔ بهتر این است که هیچ سهمی سهمِ خیلی بزرگی از سبد سرمایه‌گذاری نداشته باشد.
پس روش را با سبکِ کارتان انتخاب کنید، نه با عجله‌تان برای پولدار شدن.
مدیریت ریسک در ترید: پنج اشتباهِ رایج با قانون ۲ درصد
قانون ساده است، ولی در عمل زیاد خراب میشود. این پنج اشتباه را بیشتر از همه دیده‌ام:
- قاطی کردنِ «خرید» با «ریسک». بعضی‌ها فکر می‌کنند یعنی فقط ۲٪ پول را سهم بخرند. این‌طوری حساب تقریباً بیکار می‌ماند. ۲٪ سقفِ ضرر است، نه سقفِ خرید.
- جابه‌جا کردنِ حدِ ضرر. قیمت به حدِ ضرر نزدیک میشود و دل‌مان نمی‌آید بفروشیم. حدِ ضرر را پایین‌تر می‌بریم و ۲٪ میشود ۵٪. قانون فقط وقتی کار میکند که حدِ ضرر مقدس باشد.
- چند معامله در یک گروه. پنج سهمِ پتروشیمی، هر کدام با ریسکِ ۲٪، در عمل یک معاملهٔ ۱۰ درصدی است. چون با یک خبرِ بد، همه با هم پایین می‌آیند.
- فراموش کردنِ کارمزد و صف. ضررِ واقعی همیشه کمی بیشتر از عددِ روی کاغذ است.
- حساب نکردنِ دوباره بعد از ضرر یا سود. ۲٪ از موجودیِ امروز حساب میشود، نه از پولِ روزِ اول. اگر حساب از ۲۰۰ به ۱۵۰ میلیون رسید، ریسکِ هر معامله ۳ میلیون است، نه ۴. الدر پیشنهاد میکند این عدد را اولِ هر ماه به‌روز کنید.
پس قانون را یک بار یاد می‌گیرید، ولی هر روز باید رعایتش کنید. این همان معامله‌گریِ منظم است.
چک‌لیستِ پیش از هر معامله
پیش از اینکه دکمهٔ خرید را بزنید، این شش سؤال را از خودتان بپرسید:
- موجودیِ امروزِ حسابم چقدر است و ۲٪ (یا ۱٪) آن چند تومان میشود؟
- حدِ ضررم دقیقاً کجاست و چرا آنجا؟
- فاصلهٔ ورود تا حدِ ضرر، بهعلاوهٔ کارمزد، برای هر سهم چقدر است؟
- با این حساب، چند سهم می‌توانم بخرم و این مبلغ از پولِ نقدم کمتر است؟
- جمعِ ضررهای این ماه و ریسکِ معاملههای بازم از ۶٪ کمتر است؟
- آیا معاملهٔ بازِ دیگری در همین گروه دارم؟
اگر جوابِ همه روشن بود، معامله را باز کنید. اگر یکی‌شان را نمی‌دانستید، صبر کنید. بازار فردا هم باز است.
برای دیدنِ تصویرِ بزرگ‌ترِ ریسک و بازده، مقالهٔ مدیریت سرمایه و ریسک چیست؟ را هم بخوانید.
سوالات متداول
قانون ۲ درصد در معاملهگری چیست؟
قانون ۲ درصد یک قاعدهٔ مدیریت سرمایه است. میگوید در هیچ معاملهای بیشتر از ۲٪ موجودیِ حساب را در خطرِ ضرر نگذارید. یعنی اگر حدِ ضرر فعال شد، ضررتان از ۲٪ کلِ سرمایه بیشتر نشود.
حجم خرید را با قانون ۲ درصد چطور حساب کنیم؟
اول ۲٪ سرمایه را حساب کنید. بعد فاصلهٔ قیمتِ ورود تا حدِ ضرر را بهعلاوهٔ کارمزدِ هر سهم به دست بیاورید. ریسکِ مجاز را بر این عدد تقسیم کنید تا تعدادِ سهمِ مجاز به دست بیاید.
آیا قانون ۲ درصد یعنی فقط ۲ درصد سرمایه را سهم بخریم؟
نه. ۲٪ سقفِ ضرر است، نه سقفِ خرید. ممکن است ۲۰ یا ۴۰ درصدِ سرمایه را سهم بخرید، به شرطی که اگر حدِ ضرر فعال شد، فقط ۲٪ کلِ حساب از دست برود.
قانون ۲ درصد برای سرمایه کم هم کاربرد دارد؟
بله. قانون درصدی است و با هر مقدار پول کار میکند. با ۲۰ میلیون تومان، ریسکِ هر معامله ۴۰۰ هزار تومان میشود. سرمایهٔ کم بهترین زمان برای عادت کردن به این قانون است؛ فقط کارمزد را فراموش نکنید.
تفاوت قانون ۲ درصد و ۶ درصد چیست؟
قانون ۲ درصد ضررِ هر معامله را محدود میکند. قانون ۶ درصد جمعِ ضررهای یک ماه را. وقتی ضررهای ماه بهعلاوهٔ ریسکِ معاملههای باز به ۶٪ موجودیِ اولِ ماه رسید، تا آخرِ ماه معاملهٔ تازه باز نمیکنید.
قانون ۲ درصد را چه کسی مطرح کرد؟
این قانون را الکساندر الدر، معاملهگر و نویسندهٔ کتابهای معروفِ معاملهگری، در کتابِ «به اتاقِ معاملهٔ من بیایید» معروف کرد. او قانون ۶ درصد را هم کنارش گذاشت تا جلوی ضررهای پیاپی را هم بگیرد.
در بورس ایران ۱ درصد بهتر است یا ۲ درصد؟
برای تازهکارها ۱٪ بهتر است. در بورسِ ایران صفِ فروش، دامنهٔ نوسان و توقفِ نماد ممکن است ضررِ واقعی را از عددِ حدِ ضرر بیشتر کند. برای همین بهتر است ۲٪ را سقف بدانید، نه هدف.
اگر حد ضرر خیلی نزدیک باشد چه میشود؟
حجمِ مجاز خیلی بزرگ میشود و گاهی از کلِ پولتان بیشتر. در این حالت سقفِ خرید، پولِ نقدِ خودتان است و نباید برای رسیدن به آن عدد اعتبار بگیرید. حدِ ضررِ خیلی تنگ بهخاطرِ کارمزد هم بهصرفه نیست.
جمع‌بندی
قانون ۲ درصد یعنی در هر معامله حداکثر ۲٪ حساب را در خطر بگذارید و حجمِ خرید را از روی فاصلهٔ حدِ ضرر حساب کنید. قانون ۶ درصد هم میگوید وقتی ضررهای یک ماه به ۶٪ رسید، دست نگه دارید.
این دو قانون شما را پولدار نمی‌کنند. ولی کاری می‌کنند که در بازار بمانید، و ماندن شرطِ اولِ هر سودی است. پس از همین معاملهٔ بعدی، اول حدِ ضرر را بنویسید، بعد ۲٪ را حساب کنید و آخر از همه تعدادِ سهم را. تصمیمِ نهایی همیشه با خودتان است.