عرضه اولیه جدید کی میاد؟ زمان اعلام، فاصله تا عرضه و راههای خبردار شدن
فهرست مطالب۱۰ بخش
- عرضه اولیه جدید کی میاد؟ جواب کوتاه
- چرا تاریخ عرضه اولیه اینقدر دیر معلوم میشود؟
- از اطلاعیه تا روز عرضه چند روز وقت داریم؟
- هر چند وقت یک بار عرضه اولیه داریم؟
- عرضه اولیه فلان نماد کی میاد؟ اپال، غکورش، سابیک و دیگران
- چه کنیم که عرضه اولیه بعدی را از دست ندهیم؟
- روش عرضه و تاثیرش بر زمان خبر
- چه خبرهایی را باور نکنیم؟
- سوالات متداول
- جمعبندی

عرضه اولیه جدید را معمولا فقط چند روز زودتر میشود فهمید. طبق دستورالعملها، بورس یا فرابورس باید دستکم ۲ روز کاری پیش از عرضه اطلاعیه رسمی بدهد و در ۱۴۰۵ این فاصله بیشتر بین ۲ تا ۶ روز بوده است. پس تاریخ «عرضه اولیه بعدی» تا اطلاعیه نیامده، فقط حدس است. آخرین عرضهای که من دیدهام، مایکت در فرابورس و چهارشنبه ۲۰ آبان ۱۴۰۵ بود.
خیلیها هر روز میپرسند: «عرضه اولیه کی میاد؟ کدام سهم است؟ ساعت چند؟» جواب راستش این است که کسی پیش از اطلاعیه رسمی جواب قطعی ندارد. ولی این به معنای بیخبر ماندن نیست. در این راهنما با هم میبینیم چرا تاریخ دیر معلوم میشود، از کجا و با چه ابزاری زود خبردار شویم، و اگر اسم یک نماد را شنیدید، چطور بفهمیم واقعا در راه است یا شایعه است.
عرضه اولیه جدید کی میاد؟ جواب کوتاه
اگر همین امروز میخواهید بدانید، سه جا را نگاه کنید:
- صفحه تقویم عرضه اولیه. عرضههای پیش رو، شمارش معکوس، سقف سفارش هر کد و نقدینگی لازم بعد از اطلاعیه رسمی همانجا ثبت میشود.
- اطلاعیههای رسمی فرابورس ایران و بورس تهران.
- پیام ناظر در سامانه کارگزاری، برای ساعت دقیق در صبح روز عرضه.
اگر در این سه جا چیزی نیست، یعنی عرضهای با تاریخ قطعی نداریم. شاید فردا اطلاعیه بیاید؛ شاید هفته بعد. این را هم صادقانه بگویم: هر سایت یا کانالی که «تاریخ قطعی» را چند هفته جلوتر میدهد، در واقع دارد حدس میزند.
چرا تاریخ عرضه اولیه اینقدر دیر معلوم میشود؟
برای اینکه خبر عرضه اولیه یکدفعه نمیآید؛ چند مرحله دارد. بیایید با یک تشبیه ساده شروع کنیم. عرضه اولیه شبیه یک عروسی است. اول خبر خواستگاری میپیچد و همه میدانند عروسی در راه است، ولی تاریخ ندارد. بعد کارت دعوت میآید. صبح روز عروسی هم یکی زنگ میزند و ساعت دقیق را میگوید. در بازار سرمایه هم همین سه مرحله را داریم:
- پذیرش و درج نماد (خواستگاری). شرکت در بورس یا فرابورس پذیرفته میشود و نمادش ثبت میشود. ولی هنوز خرید و فروشی ندارد. این مرحله هفتهها یا ماهها پیش از عرضه است و تاریخ ندارد.
- اطلاعیه عرضه (کارت دعوت). تاریخ، روش عرضه، تعداد سهم، قیمت و سقف خرید هر کد معلوم میشود. دستکم ۲ روز کاری پیش از عرضه میآید.
- پیام ناظر (تلفن صبح عروسی). ساعت دقیق سفارشگیری و نماد دقیق را میگوید.
پس نکته مهم این است: وقتی میشنوید «فلان شرکت بهزودی عرضه اولیه دارد»، معمولا هنوز در مرحله اول است. تاریخ، قیمت و ساعت را فقط مرحله دوم و سوم میدهند. جزییات هر مرحله و اینکه اطلاعیه را کجا بخوانیم را در کانال اطلاعرسانی عرضه اولیه نوشتهام؛ اینجا فقط به جواب سوال «کی؟» میپردازیم.
از اطلاعیه تا روز عرضه چند روز وقت داریم؟
قانون فقط حداقل را میگوید: ۲ روز کاری. ولی در عمل چقدر بوده؟ این جدول چند نمونه از همین امسال است. روزها را تقویمی شمردهام.
| عرضه | اطلاعیه | روز عرضه | فاصله |
|---|---|---|---|
| تابان | ۳ شهریور (سهشنبه) | ۹ شهریور (دوشنبه) | ۶ روز |
| لبن | ۱۷ شهریور (سهشنبه) | ۲۱ شهریور (شنبه) | ۴ روز |
| شکیمیا | ۶ مهر (دوشنبه) | ۸ مهر (چهارشنبه) | ۲ روز |
پس مهلت بین ۲ تا ۶ روز بوده است. شکیمیا را خوب ببینید: کسی که فقط آخر هفته سر میزد، کل فاصله اطلاعیه تا عرضه را از دست میداد. روز عرضه هم ثابت نیست. در همین چند نمونه دوشنبه، شنبه و چهارشنبه داریم؛ مایکت هم چهارشنبه بود. بازار سهام شنبه تا چهارشنبه باز است، پس انتظار عرضهای در پنجشنبه یا جمعه را نداشته باشید.
پس برای مهلت، برنامهتان را روی «حداقل ۲ روز» بچینید، نه ۶ روز.
هر چند وقت یک بار عرضه اولیه داریم؟
نمیشود دقیق گفت، چون بازار تعیین میکند. ولی یک عدد کلی کمک میکند. در بررسی خودم، تا ۱۴ مهر ۱۴۰۵ بیست عرضه اولیه انجام شده بود. از اول سال تا آن روز حدود ۲۰۰ روز میگذرد؛ یعنی بهطور میانگین هر ۱۰ روز تقریبا یکی. این میانگین است، نه برنامه. گاهی دو عرضه در یک هفته آمده و گاهی چند هفته هیچ نیامده است.
مثل اتوبوس نیست که ساعت ثابت داشته باشد. بیشتر شبیه تاکسیای است که هر وقت مسافر و راننده جور شد، میآید. بازار شلوغ و پررونق عرضهها را زیاد میکند؛ بازار سرد و بیحال آنها را عقب میاندازد. سود عرضهها و اینکه برای همه میارزد یا نه را در سود عرضه اولیه چقدر است با عدد نشان دادهام.
عرضه اولیه فلان نماد کی میاد؟ اپال، غکورش، سابیک و دیگران
خیلیها اسم یک نماد مشخص را میپرسند؛ مثلا اپال، غکورش، سابیک یا تابان. اینجا من صادقانه میگویم: بدون اطلاعیه رسمی برای هیچ نمادی تاریخ نمیدهم. شاید بعضی از این نمادها پیشتر عرضه شده باشند. شاید بعضی هنوز فقط در حرف باشند. تابان را میدانیم که ۹ شهریور ۱۴۰۵ عرضه شد. اگر هنوز میپرسید «تابان فردا کی میاد»، جوابش این است که عرضهاش انجام شده و از روز بعد در بازار معامله میشود.
برای هر نمادی که اسمش را شنیدید، این چهار سوال را به ترتیب جواب بدهید:
- نماد در سایت بورس یا فرابورس ثبت شده و پذیرفته شده است؟ اگر نه، هنوز خیلی دور است.
- اطلاعیه رسمی عرضه آمده؟ اگر نه، تاریخ ندارد.
- در تقویم عرضه اولیه دیده میشود؟ اگر نه، فقط به خبرگزاری و کانالها تکیه نکنید.
- در کدال گزارش یا افشای اطلاعاتی دربارهاش آمده؟ کدال تاریخ عرضه را نمیدهد، ولی نشان میدهد شرکت چه شرکتی است و آیا واقعا وارد بازار شده.
اگر جواب هر چهار «نه» بود، یعنی خبر هنوز شایعه است. شایعه بد نیست؛ فقط نباید برایش برنامهریزی جدی کنید.
چه کنیم که عرضه اولیه بعدی را از دست ندهیم؟
راه حل این نیست که هر ساعت سایتها را بگردید. راه حل این است که یک بار سیستم بچینید و بعد خیالتان راحت باشد:
- کد بورسی و حساب کارگزاری را آماده نگه دارید. اگر هنوز کد ندارید، مراحل ثبتنام در کارگزاری و گرفتن کد بورسی را ببینید.
- اعلان عرضه را روشن کنید. در اپلیکیشن حامد ثقفی هر وقت عرضه جدیدی در تقویم ثبت شود، اعلان میآید. فقط یادتان باشد این اعلان از اطلاعیه رسمی جلوتر نیست؛ هیچ ابزاری جلوتر نیست. فایدهاش این است که لازم نیست خودتان هر روز بگردید.
- شماره موبایلتان در کارگزاری درست باشد. پیامک کارگزاری به شمارهای که ثبت کردهاید میرود. اگر شمارهتان عوض شده، اول آن را اصلاح کنید.
- مقداری پول در حساب بگذارید. نقدینگی لازم معمولا کم است. در خگلپا (۱۱ شهریور ۱۴۰۵) سقف هر کد ۲۸۸ سهم و قیمت ۳٬۷۱۵ ریال بود: حدود ۱۰۷ هزار تومان، و با کارمزد حدود ۱۰۸ هزار تومان. (ریال را من به تومان تبدیل کردهام.) این مبلغ کوچک است، ولی اگر روز عرضه در حساب نباشد، فرصت میرود. روش دقیق حساب را در نقدینگی لازم برای عرضه اولیه گفتهام.
- پیشسفارش را بشناسید. بعضی کارگزاریها اجازه میدهند سفارش را از قبل ثبت کنید تا روز عرضه خودکار برود. توضیح کاملش در خرید خودکار عرضه اولیه هست.
- ساعت را از پیام ناظر بردارید. الگوی ساعتها را در ساعت عرضه اولیه امروز آوردهام، ولی ساعت قطعی را همیشه پیام ناظر همان صبح میگوید.
پس خلاصه این است: کد و حساب آماده، شماره درست، مقداری پول، و یک اعلان. بعد از این هر وقت خبر آمد، فقط میماند ثبت سفارش.
روش عرضه و تاثیرش بر زمان خبر
گفتیم اطلاعیه روش عرضه را هم میگوید. این روش در شکل روز عرضه فرق میگذارد. در روش «ترکیبی» عرضه دو مرحله دارد: اول صندوقها در یک حراج قیمت را پیدا میکنند، بعد مردم با همان قیمت سفارش میدهند. در روش «ثبت سفارش» همه با یک دامنه قیمت وارد میشوند. مثلا مایکت در فرابورس به روش ترکیبی بود و ۹ درصد سهام شرکت را عرضه کرد. تفاوت این روشها را در روشهای عرضه اولیه ساده توضیح دادهام. اگر عرضه اولیه برایتان تازه است، اول عرضه اولیه سهام چیست را بخوانید.
چه خبرهایی را باور نکنیم؟
هر جا هیجان باشد، کلاهبردار هم هست. این چند نشانه را حفظ کنید:
- پیامکی که میگوید «برای ثبتنام عرضه اولیه روی این لینک بزنید». عرضه اولیه ثبتنام جداگانه ندارد؛ فقط کد بورسی و حساب کارگزاری لازم است.
- کانالی که «تاریخ و نماد قطعی» را هفتهها زودتر میدهد و بعد میگوید برای دریافت بقیه اطلاعات پول بدهید.
- کسی که تضمین میکند «سهم تخصیص میگیرد» یا «حتما سود میدهید». این قول هیچکس نیست. در عرضههای ۱۴۰۵ هم به هر کد سهم کوچکی رسید.
سفارش را فقط در سامانه خود کارگزاری ثبت کنید و پیوندی که از غریبه رسیده است را باز نکنید. نکتههای بیشتر درباره اینکه چرا سهم کم میرسد، در نکات مهم خرید عرضه اولیه آمده است.
سوالات متداول
عرضه اولیه جدید کی میاد؟
تاریخ عرضه اولیه بعدی تا اطلاعیه رسمی بورس یا فرابورس نیامده، قطعی نیست. اطلاعیه دستکم ۲ روز کاری پیش از عرضه میآید. آخرین عرضهای که من دیدهام مایکت بود. برای تاریخهای تازه، تقویم عرضه اولیه را ببینید.
عرضه اولیه کی میاد؟
در ۱۴۰۵ بهطور میانگین حدود هر ۱۰ روز یک عرضه اولیه داشتهایم، ولی فاصلهها یکنواخت نیست. چند هفته هیچ عرضهای نیامده و گاهی دو عرضه در یک هفته بوده است. پس به میانگین تکیه نکنید و منتظر اطلاعیه باشید.
عرضه اولیه بعدی را چند روز قبل میفهمیم؟
طبق دستورالعمل، دستکم ۲ روز کاری قبل. در نمونههای ۱۴۰۵ این فاصله بین ۲ تا ۶ روز بوده است؛ تابان ۶ روز، لبن ۴ روز و شکیمیا ۲ روز. پس همیشه برای کمترین مهلت آماده باشید.
ساعت عرضه اولیه را از کجا بفهمیم؟
اطلاعیه عرضه معمولا ساعت را نمیگوید. ساعت قطعی در پیام ناظر بازار صبح روز عرضه اعلام میشود و در سامانه معاملاتی کارگزاری دیده میشود. در عرضههای ترکیبی فرابورس، سفارش مردم در ۱۴۰۵ معمولا بین ۱۲ تا ۱۴ بوده است.
عرضه اولیه امروز یا فردا دارد؟
اگر اطلاعیه رسمی آمده باشد، در تقویم عرضه اولیه و سایت بورس یا فرابورس میبینید. اگر هیچ اطلاعیهای نیست، یعنی عرضهای با تاریخ قطعی نداریم. بازار فقط شنبه تا چهارشنبه باز است، پس عرضهای در پنجشنبه و جمعه نداریم.
برای عرضه اولیه ثبتنام جداگانه لازم است؟
نه. فقط کد بورسی و حساب کارگزاری فعال لازم است و سفارش را در سامانه همان کارگزاری ثبت میکنید. پیامک یا لینکی که برای عرضه اولیه ثبتنام میخواهد، احتمالا کلاهبرداری است. روی آن نزنید.
چقدر پول برای عرضه اولیه لازم است؟
بستگی به سقف هر کد و قیمت سهم دارد: سقف سفارش ضرب در قیمت، بهعلاوه کارمزد. در خگلپا ۱۱ شهریور ۱۴۰۵ حدود ۱۰۸ هزار تومان بود. اعداد هر عرضه را از اطلاعیه رسمی بردارید.
اگر نماد را بشناسم، میشود تاریخ عرضهاش را پیشبینی کرد؟
نه. پذیرش یا درج یک نماد به معنای نزدیک بودن عرضه نیست؛ میتواند هفتهها یا ماهها طول بکشد. تاریخ را فقط اطلاعیه رسمی عرضه میدهد. تا آن نیامده، حدس شما یا هر کانالی ارزشی ندارد.
جمعبندی
جواب سوال «عرضه اولیه جدید کی میاد؟» این است که فقط چند روز زودتر معلوم میشود؛ دستکم ۲ روز کاری قبل از عرضه. نه خبر مخفی هست و نه کانالی که از اطلاعیه رسمی جلوتر باشد. کاری که از دست ما برمیآید، آماده بودن است: کد بورسی، حساب شارژ، شماره درست و یک اعلان.
پس اگر امروز عرضهای در تقویم نیست، نگران نباشید و روزتان را بگذرانید. فقط یک بار تقویم عرضه اولیه را ذخیره کنید و اعلان را روشن بگذارید تا خبر خودش به سراغتان بیاید. تصمیم خرید هم، مثل همیشه، با خودتان است.
