ضریب جینی چیست؟ منحنی لورنز، محاسبهٔ ساده و ضریب جینی ایران
فهرست مطالب۹ بخش
- ضریب جینی چیست؟ به زبانِ ساده
- منحنی لورنز چیست و چه ربطی به ضریب جینی دارد؟
- ضریب جینی را چطور خودمان حساب کنیم؟ (مثالِ قدم‌به‌قدم)
- راهِ اول: با مساحتِ زیرِ منحنی
- راهِ دوم: با اختلافِ درآمدِ دوبه‌دو
- ضریب جینی چند خوب است؟ جدولِ تفسیر
- ضریب جینی ایران چند است؟ آمارِ مرکز آمار
- جزئیاتِ سالِ ۱۴۰۴
- نکته‌ای که در خبرها گفته نمی‌شود: هزینه، نه ثروت
- ضریب جینی چه ربطی به اقتصاد و بازار دارد؟
- ۱. تورم فاصله را بی‌صدا زیاد میکند
- ۲. نابرابری شکلِ تقاضا را عوض میکند
- ۳. نابرابریِ زیاد، فشار برای قیمت‌گذاری و یارانه را بالا میبرد
- محدودیت‌های ضریب جینی: چه چیزی را نشان نمی‌دهد؟
- اشتباه‌های رایج در خواندنِ خبرِ ضریب جینی
- سوالات متداول
ضریب جینی عددی بین صفر و یک است که نشان میدهد درآمد یا خرجِ مردمِ یک کشور چقدر نابرابر تقسیم شده است. صفر یعنی همه دقیقاً به یک اندازه دارند. یک یعنی همه‌چیز دستِ یک نفر است. طبقِ گزارشِ مرکز آمار که مهر ۱۴۰۵ منتشر شد، ضریب جینی ایران در سالِ ۱۴۰۴ حدودِ ۰٫۳۸ بوده است.
احتمالاً این عدد را در خبرها زیاد شنیده‌اید: «ضریب جینی بالا رفت»، «فاصلهٔ طبقاتی کم شد». ولی کمتر کسی توضیح میدهد این عدد از کجا می‌آید و ۰٫۳۸ خوب است یا بد. بیایید با هم، با یک مثالِ ساده، خودمان حسابش کنیم. بعد می‌بینیم ایران کجای دنیا ایستاده و این عدد به جیبِ من و شما و به بازار چه ربطی دارد.
ضریب جینی چیست؟ به زبانِ ساده
یک نانِ سنگک را در نظر بگیرید که قرار است بینِ پنج نفر تقسیم شود. اگر هر نفر دقیقاً یک‌پنجمِ نان را بگیرد، تقسیم کاملاً برابر است. ضریب جینیِ این سفره صفر است.
حالا فرض کنید یک نفر کلِ نان را برمی‌دارد و چهار نفرِ دیگر هیچ. این نابرابریِ کامل است و ضریب جینی به یک نزدیک می‌شود. زندگیِ واقعی همیشه جایی بینِ این دو است. ضریب جینی می‌گوید سفرهٔ یک کشور به کدام سر نزدیک‌تر است.
این شاخص را Corrado Gini، آمارشناسِ ایتالیایی، در سالِ ۱۹۱۲ معرفی کرد. امروز رایج‌ترین شاخص نابرابری در دنیاست. بانک جهانی، سازمان ملل و مرکز آمارِ ایران همه آن را گزارش می‌کنند. گاهی هم آن را به درصد می‌نویسند؛ «جینیِ ۳۸» همان ۰٫۳۸ است.
پس ضریب جینی یک «دماسنج» است، نه یک «تشخیص». می‌گوید تب هست یا نه، ولی نمی‌گوید علتش چیست.
منحنی لورنز چیست و چه ربطی به ضریب جینی دارد؟
ضریب جینی از دلِ یک نمودار بیرون می‌آید که به آن منحنی لورنز می‌گویند. اقتصاددانِ آمریکایی Max Lorenz آن را در سالِ ۱۹۰۵ پیشنهاد کرد.
ساختنش ساده است. همهٔ خانواده‌های کشور را از کم‌درآمدترین تا پردرآمدترین در یک صف می‌چینیم؛ مثلِ صفِ نانوایی. بعد از سرِ صف جلو می‌رویم و می‌پرسیم: «۲۰٪ اولِ صف، روی هم، چند درصدِ کلِ درآمد را دارند؟ ۴۰٪ اول چطور؟» جواب‌ها را روی نمودار می‌گذاریم.
- محورِ افقی: درصدِ جمعیت، از فقیرترین به ثروتمندترین.
- محورِ عمودی: درصدی از کلِ درآمد که به همین بخش از جمعیت می‌رسد.
- خطِ برابری: یک خطِ صافِ ۴۵ درجه. یعنی ۲۰٪ مردم ۲۰٪ درآمد را دارند، ۵۰٪ مردم ۵۰٪ درآمد را.
در دنیای واقعی، منحنیِ لورنز همیشه زیرِ این خطِ صاف است و شکمش به پایین است. هرچه شکمش گودتر باشد، نابرابری بیشتر است. ضریب جینی یعنی اندازهٔ همین گودی: مساحتِ بینِ خطِ برابری و منحنی، تقسیم بر کلِ مساحتِ زیرِ خطِ برابری.
پس منحنیِ لورنز تصویرِ نابرابری است و ضریب جینی خلاصهٔ همان تصویر در یک عدد.
ضریب جینی را چطور خودمان حساب کنیم؟ (مثالِ قدم‌به‌قدم)
فرمول‌های کتاب‌ها ترسناک به نظر می‌رسند، ولی با یک مثالِ کوچک کاملاً قابلِ فهم‌اند. فرض کنیم یک کوچه پنج خانواده دارد. درآمدِ ماهانه‌شان این است (عددها فقط مثال‌اند):
| خانواده | درآمدِ ماهانه | سهم از کلِ درآمد | سهمِ انباشته |
|---|---|---|---|
| اول (کم‌درآمدترین) | ۵ میلیون تومان | ۵٪ | ۵٪ |
| دوم | ۱۰ میلیون تومان | ۱۰٪ | ۱۵٪ |
| سوم | ۱۵ میلیون تومان | ۱۵٪ | ۳۰٪ |
| چهارم | ۲۰ میلیون تومان | ۲۰٪ | ۵۰٪ |
| پنجم (پردرآمدترین) | ۵۰ میلیون تومان | ۵۰٪ | ۱۰۰٪ |
جمعِ درآمدِ کوچه ۱۰۰ میلیون تومان است. ستونِ آخر همان نقطه‌های منحنیِ لورنز است: ۲۰٪ اولِ کوچه ۵٪ درآمد را دارند، ۴۰٪ اول ۱۵٪، و همین‌طور تا آخر. حالا دو راه برای حساب داریم.
راهِ اول: با مساحتِ زیرِ منحنی
- نمودار را پنج نوارِ عمودی کنید، هر نوار به پهنای ۲۰٪ جمعیت.
- مساحتِ هر نوار تقریباً یک ذوزنقه است: پهنا ضربِ میانگینِ دو ارتفاع. برای نوارِ اول: ۰٫۲ × (۰ + ۰٫۰۵) ÷ ۲.
- جمعِ پنج نوار می‌شود ۰٫۳. این مساحتِ زیرِ منحنیِ لورنزِ کوچهٔ ماست.
- مساحتِ زیرِ خطِ برابری همیشه ۰٫۵ است (نصفِ یک مربعِ واحد).
- فاصلهٔ این دو می‌شود ۰٫۵ − ۰٫۳ = ۰٫۲.
- ضریب جینی = ۰٫۲ ÷ ۰٫۵ = ۰٫۴.
راهِ دوم: با اختلافِ درآمدِ دوبه‌دو
این راه معنای جینی را بهتر نشان میدهد. درآمدِ هر دو خانواده را با هم مقایسه کنید و اختلافشان را بنویسید: ۵ و ۱۰ می‌شود ۵ میلیون اختلاف، ۵ و ۵۰ می‌شود ۴۵ میلیون، و همین‌طور. اگر همهٔ جفت‌ها را حساب کنید، میانگینِ اختلاف ۱۶ میلیون تومان درمی‌آید. میانگینِ درآمدِ کوچه هم ۲۰ میلیون است.
ضریب جینی نصفِ نسبتِ این دو عدد است: ۱۶ ÷ ۲۰ ÷ ۲ = ۰٫۴. همان جوابِ راهِ اول.
این به زبانِ زندگی یعنی چه؟ یعنی اگر در این کوچه دو خانواده را چشم‌بسته انتخاب کنید، به‌طورِ میانگین اختلافِ درآمدشان حدودِ ۸۰٪ میانگینِ درآمدِ کوچه است. جینیِ ۰٫۴ یعنی فاصله‌ها محسوس است. اگر هر پنج خانواده ۲۰ میلیون درآمد داشتند، اختلافی نبود و جینی صفر می‌شد.
پس جینی را لازم نیست حفظ کنید؛ کافی است یادتان بماند که می‌پرسد «دو نفرِ تصادفی، به نسبتِ میانگین، چقدر با هم فاصله دارند؟»
ضریب جینی چند خوب است؟ جدولِ تفسیر
مرزِ رسمی و قانونی برای «خوب» و «بد» وجود ندارد. ولی اقتصاددان‌ها معمولاً این تقسیم‌بندیِ تقریبی را به کار می‌برند. نمونهٔ کشورها هم حدودی است، چون سالِ آمار و روشِ اندازه‌گیریِ کشورها با هم فرق دارد.
| ضریب جینی | وضعیت | نمونهٔ تقریبی |
|---|---|---|
| کمتر از ۰٫۳ | نابرابریِ کم | اسلواکی و اسلوونی (حدودِ ۰٫۲۴)، کشورهای اسکاندیناوی |
| ۰٫۳ تا ۰٫۴ | نابرابریِ متوسط | ایران (حدودِ ۰٫۳۸ طبقِ مرکز آمار)، بیشترِ کشورهای اروپایی |
| ۰٫۴ تا ۰٫۵ | نابرابریِ زیاد | آمریکا (حدودِ ۰٫۴)، ترکیه |
| بیشتر از ۰٫۵ | نابرابریِ خیلی زیاد | برزیل (حدودِ ۰٫۵)، آفریقای جنوبی (بالای ۰٫۶) |
با این جدول، ایران در گروهِ میانه است. ولی پیش از اینکه نتیجه بگیرید وضع «بد نیست»، بخشِ بعد را بخوانید. یک نکتهٔ مهم دربارهٔ عددِ ایران هست که در خبرها گفته نمی‌شود.
ضریب جینی ایران چند است؟ آمارِ مرکز آمار
مرکز آمار ایران هر سال از هزاران خانوار دربارهٔ هزینه و درآمدشان می‌پرسد و از روی آن ضریب جینی را حساب میکند. آخرین گزارش، که مهر ۱۴۰۵ منتشر شد، مالِ سالِ ۱۴۰۴ است.
| سال | کلِ کشور | تغییر نسبت به سالِ قبل |
|---|---|---|
| ۱۴۰۰ | ۰٫۳۹۳۸ | — |
| ۱۴۰۱ | ۰٫۳۸۷۷ | کاهش |
| ۱۴۰۲ | ۰٫۳۹۷۹ | افزایش |
| ۱۴۰۳ | ۰٫۳۸۷۰ | کاهش |
| ۱۴۰۴ | ۰٫۳۸۴۹ | کاهشِ اندک |
می‌بینید که عدد سال‌هاست دورِ ۰٫۳۸ تا ۰٫۴۰ بالا و پایین می‌رود. تغییرِ یکی دو صدم در یک سال، با اینکه تیترِ خبر می‌شود، تغییرِ بزرگی نیست.
جزئیاتِ سالِ ۱۴۰۴
- شهر و روستا: جینیِ شهرها ۰٫۳۶۸۶ و روستاها ۰٫۳۵۴۳ بود. هر دو از رقمِ کلِ کشور کمترند، چون فاصلهٔ شهر و روستا هم به نابرابریِ کل اضافه می‌شود.
- استان‌ها: در شهرها، تهران با ۰٫۴۰۲۱ نابرابرترین و کرمان با ۰٫۲۴۹۲ برابرترین استان بود. در روستاها همدان بیشترین و قزوین کمترین را داشتند.
- سهمِ دو سرِ جامعه: ۲۰٪ پرهزینه‌ترین مردم حدودِ ۴۶٪ کلِ هزینه‌ها را داشتند و ۲۰٪ کم‌هزینه‌ترین فقط حدودِ ۶٪.
- دهکِ اول و دهم: خرجِ ۱۰٪ بالای جامعه حدودِ ۱۳ برابرِ ۱۰٪ پایین بود.
آن ۱۳ برابر را به زبانِ زندگی ترجمه کنیم. اگر خانواده‌ای در دهکِ اول ماهی ۱۰ میلیون تومان خرج کند، خانواده‌ای در دهکِ دهم به‌طورِ میانگین حدودِ ۱۳۰ میلیون تومان خرج میکند (این عددها مثال‌اند؛ نسبت واقعی است). دهک یعنی اگر همهٔ خانواده‌ها را ردیف کنیم و ده گروهِ مساوی کنیم، هر گروه یک دهک است.
نکته‌ای که در خبرها گفته نمی‌شود: هزینه، نه ثروت
در گزارشِ مرکز آمار، خانوارها با «هزینه» ردهبندی شده‌اند؛ عبارت‌های «کم‌هزینه‌ترین» و «پرهزینه‌ترین» در خودِ گزارش آمده است. یعنی این عدد بیشتر نابرابری در خرجِ ماهانه را نشان میدهد. نابرابری در توزیع ثروت، یعنی خانه و زمین و طلا و سهامی که مردم دارند، را نشان نمی‌دهد.
این فرق خیلی مهم است. خرجِ آدم‌ها فاصلهٔ کمتری با هم دارد، چون هر خانواده‌ای، هر قدر هم ثروتمند، روزی سه وعده غذا می‌خورد. ولی یک نفر ممکن است ده آپارتمان داشته باشد و دیگری مستأجر باشد. در همهٔ کشورها جینیِ ثروت خیلی بالاتر از جینیِ درآمد و هزینه است.
پس وقتی می‌شنوید «جینیِ ایران کم شد»، معنایش لزوماً این نیست که فاصلهٔ دارایی‌ها کم شده است. فقط فاصلهٔ خرجِ ماهانه کمی کمتر شده است.
ضریب جینی چه ربطی به اقتصاد و بازار دارد؟
شاید بپرسید: من که سیاست‌گذار نیستم، این عدد به چه کارم می‌آید؟ جوابش در سه زنجیرهٔ ساده است.
۱. تورم فاصله را بی‌صدا زیاد میکند
وقتی تورم بالاست، قیمتِ خانه و طلا و سهام هم بالا می‌رود. کسی که این دارایی‌ها را دارد، کم‌وبیش هم‌پای تورم جلو می‌رود. ولی کسی که فقط حقوق می‌گیرد و پس‌اندازش در حسابِ بانکی است، هر سال عقب‌تر میافتد.
من در درس‌هایم این را با طلا حساب کرده‌ام. پایهٔ حقوقِ ماهانه در سالِ ۱۳۸۸ حدودِ ۱۴ گرم طلای ۱۸ عیار می‌خرید. در ۱۴۰۳ با پایهٔ حقوق کمتر از ۲ گرم می‌شد خرید. عددِ حقوق بیش از ۲۵ برابر شده بود، ولی ارزشش آب رفته بود. صاحبِ آن ۱۴ گرم طلا اما همان ۱۴ گرم را داشت. این همان شکافی است که جینیِ هزینه به‌خوبی نشانش نمی‌دهد.
پس درسِ عملیِ جینی برای خانوادهٔ معمولی این است: پسانداز را فقط به شکلِ پولِ نقد نگه ندارید. در مقالهٔ پسانداز و تبدیلِ آن به سرمایه راه‌های ساده‌اش را گفته‌ام.
۲. نابرابری شکلِ تقاضا را عوض میکند
خانواده‌های دهک‌های پایین بیشترِ درآمدشان را خرجِ خوراک، اجاره و دارو می‌کنند. دهک‌های بالا سهمِ بیشتری را پسانداز یا خرجِ کالاهای گران‌تر می‌کنند. وقتی فاصله زیاد شود و طبقهٔ متوسط کوچک شود، تقاضا برای کالاهای میان‌رده ضعیف می‌شود.
برای کسی که سهام می‌خرد، این یعنی وقتی صورت‌های مالیِ یک شرکت را می‌خواند، بپرسد: «مشتریِ این شرکت کیست و جیبِ او این روزها چقدر پر است؟»
۳. نابرابریِ زیاد، فشار برای قیمت‌گذاری و یارانه را بالا میبرد
وقتی فاصلهٔ طبقاتی زیاد می‌شود، دولت‌ها معمولاً زیرِ فشارند که قیمت‌ها را کنترل کنند، یارانه بدهند یا مالیات را عوض کنند. این تصمیم‌ها روی سودِ بعضی شرکت‌های بورسی، مثلِ خودروسازها، داروسازها و شرکت‌های غذایی، اثرِ مستقیم دارند. ریسکِ قیمتگذاریِ دستوری را باید در تحلیلِ این صنعت‌ها در نظر گرفت.
دربارهٔ رابطهٔ نابرابری و رشد اقتصادی هم پژوهش‌ها نتیجهٔ یکسانی ندارند. بعضی می‌گویند کمی نابرابری انگیزهٔ کار و سرمایه‌گذاری می‌سازد. بعضی نشان داده‌اند نابرابریِ خیلی زیاد، با هدر دادنِ استعدادِ فقرا و بالا بردنِ تنش‌های اجتماعی، رشد را کند میکند. حرفِ هر دو گروه منطقی است. پس جینی را باید کنارِ تولید ناخالص داخلی، تورم و بیکاری دید، نه تنها.
محدودیت‌های ضریب جینی: چه چیزی را نشان نمی‌دهد؟
هر دماسنجی خطا دارد. ضریب جینی هم چند ضعفِ مهم دارد که دانستنشان جلوی برداشتِ غلط را می‌گیرد.
- فقر را نشان نمی‌دهد. کشوری که همه در آن به یک اندازه فقیرند، جینیِ صفر دارد. جینیِ پایین یعنی برابری، نه لزوماً رفاه.
- شکل‌های مختلف، عددِ یکسان. دو منحنیِ لورنزِ کاملاً متفاوت می‌توانند جینیِ برابر داشته باشند. در یکی فقیرترین‌ها خیلی عقب‌اند، در دیگری ثروتمندترین‌ها خیلی جلو.
- ثروتمندها کمتر جواب می‌دهند. در آمارگیریِ خانوار، خانواده‌های خیلی ثروتمند کمتر در نمونه میافتند یا درآمدشان را کمتر از واقع می‌گویند. برای همین جینیِ واقعی معمولاً کمی بالاتر از عددِ اعلامی است.
- سن و اندازهٔ خانوار. یک دانشجوی جوان و یک بازنشسته طبیعتاً درآمدِ کمتری از یک آدمِ میان‌سال دارند. جامعه‌ای که پیرتر یا جوان‌تر شود، جینی‌اش عوض می‌شود بی‌آنکه بی‌عدالتی زیاد شده باشد.
- روشِ کشورها یکی نیست. بعضی با درآمد حساب می‌کنند و بعضی با هزینه. جینیِ هزینه معمولاً از جینیِ درآمد کمتر است. پس مقایسهٔ کشورها همیشه تقریبی است.
برای همین اقتصاددان‌ها کنارِ جینی شاخص‌های دیگری هم نگاه می‌کنند. مشهورترینش شاخص پالما است: سهمِ ۱۰٪ بالای جامعه تقسیم بر سهمِ ۴۰٪ پایین. پالمای کلِ کشور در گزارشِ ۱۴۰۴ مرکز آمار ۱٫۸ بود؛ یعنی ۱۰٪ بالا تقریباً دو برابرِ کلِ ۴۰٪ پایین خرج می‌کنند. پالما به دو سرِ جامعه حساس‌تر است و برای همین گاهی گویاتر از جینی است.
اشتباه‌های رایج در خواندنِ خبرِ ضریب جینی
- یکی گرفتنِ جینیِ هزینه با فاصلهٔ ثروت. همان‌طور که دیدیم، عددِ مرکز آمار دربارهٔ خرجِ ماهانه است.
- بزرگ دیدنِ تغییرهای کوچک. رفتن از ۰٫۳۸۷ به ۰٫۳۸۵ در محدودهٔ خطای آمارگیری است. روندِ چندساله را ببینید، نه یک سال را.
- کم شدنِ جینی را بهتر شدنِ زندگی دانستن. اگر در یک رکود اقتصادی خرجِ همهٔ دهک‌ها با هم کم شود، جینی ممکن است کم شود ولی همه فقیرتر شده‌اند. برای همین گزارشِ جینی را کنارِ گزارشِ درآمد و هزینهٔ واقعیِ خانوار بخوانید.
- مقایسهٔ بی‌دقتِ کشورها. جینیِ یک کشور با درآمد و کشورِ دیگر با هزینه، مثلِ مقایسهٔ وزنِ یک نفر با لباس و دیگری بی‌لباس است.
پس دفعهٔ بعد که خبرِ ضریب جینی را دیدید، سه چیز بپرسید: بر پایهٔ درآمد است یا هزینه؟ روندِ چند سال چه می‌گوید؟ و در همان سال، درآمدِ واقعیِ مردم بیشتر شد یا کمتر؟
اگر می‌خواهید این عدد را در تصویرِ بزرگ‌تر ببینید، مقاله‌های اقتصاد کلان و علم اقتصاد به زبانِ ساده جای خوبی برای ادامه‌اند. در آنجا توضیح داده‌ام چرا «عدالت و کارایی» گاهی جلوی هم می‌ایستند؛ یعنی سیاستی که سفره را برابرتر میکند، ممکن است انگیزهٔ تولید را کم کند.
سوالات متداول
ضریب جینی چیست؟
ضریب جینی عددی بین صفر و یک است که نابرابریِ تقسیمِ درآمد یا هزینه را در یک جامعه نشان میدهد. صفر یعنی همه به یک اندازه دارند و یک یعنی همه‌چیز دستِ یک نفر است. هرچه عدد بزرگ‌تر باشد، فاصلهٔ طبقاتی بیشتر است.
ضریب جینی ایران چند است؟
طبقِ گزارشِ مرکز آمار که مهر ۱۴۰۵ منتشر شد، ضریب جینیِ خانوارهای کلِ کشور در سالِ ۱۴۰۴ برابرِ ۰٫۳۸۴۹ بود. این رقم برای شهرها ۰٫۳۶۸۶ و برای روستاها ۰٫۳۵۴۳ بود. در پنج سالِ اخیر عدد بینِ حدودِ ۰٫۳۸ و ۰٫۴۰ نوسان کرده است.
منحنی لورنز چیست؟
منحنی لورنز نموداری است که نشان میدهد هر درصد از جمعیت، از فقیرترین به ثروتمندترین، چند درصدِ کلِ درآمد را دارد. اگر درآمد کاملاً برابر باشد، منحنی روی خطِ صافِ ۴۵ درجه میافتد. هرچه منحنی از این خط دورتر شود، نابرابری بیشتر است.
ضریب جینی چطور محاسبه می‌شود؟
ضریب جینی برابرِ مساحتِ بینِ خطِ برابری و منحنی لورنز، تقسیم بر کلِ مساحتِ زیرِ خطِ برابری است. راهِ دیگر این است که میانگینِ اختلافِ درآمدِ همهٔ جفت‌ها را بر دو برابرِ میانگینِ درآمد تقسیم کنیم. هر دو راه یک جواب می‌دهند.
ضریب جینی چند خوب است؟
مرزِ رسمی ندارد، ولی معمولاً زیرِ ۰٫۳ را نابرابریِ کم، ۰٫۳ تا ۰٫۴ را متوسط، ۰٫۴ تا ۰٫۵ را زیاد و بالای ۰٫۵ را خیلی زیاد می‌دانند. باید دقت کرد که جینیِ پایین یعنی برابری، نه لزوماً رفاه؛ جامعه‌ای که همه در آن فقیرند هم جینیِ پایین دارد.
بیشترین و کمترین ضریب جینی در ایران مالِ کدام استان است؟
طبقِ گزارشِ ۱۴۰۴ مرکز آمار، در مناطقِ شهری تهران با ۰٫۴۰۲۱ بیشترین و کرمان با ۰٫۲۴۹۲ کمترین ضریب جینی را داشتند. در مناطقِ روستایی بیشترین رقم مالِ همدان و کمترین مالِ قزوین بود.
فرقِ ضریب جینیِ درآمد، هزینه و ثروت چیست؟
جینیِ درآمد فاصلهٔ دریافتیِ مردم را میسنجد، جینیِ هزینه فاصلهٔ خرجشان را و جینیِ ثروت فاصلهٔ داراییهایی مثلِ خانه و طلا و سهام را. جینیِ ثروت همیشه از دو تای دیگر خیلی بیشتر است. گزارشِ مرکز آمار خانوارها را بر پایهٔ هزینه ردهبندی میکند.
ضریب جینی چه ربطی به بازار سرمایه دارد؟
نابرابری شکلِ تقاضا را عوض میکند و فشار برای قیمتگذاریِ دستوری و یارانه را بالا میبرد که روی سودِ شرکتها اثر دارد. در تورمِ بالا هم صاحبانِ دارایی جلو میافتند و حقوقبگیرها عقب، پس نگهداشتنِ پسانداز فقط به شکلِ پولِ نقد خطرناک است.